KKTC hellimine sertifika

ÖZEL HABER – Cemre CEMALİ

“HAK SAHİBİ OLDUK”… Gülgün Süt Mamülleri Limited Direktörü Yunus Betmezoğlu, coğrafi tescil sertifikasının AB’nin bir uygulaması olduğunu söyleyerek, “Fabrikamız hellimin geleneksel yöntemlerle ve belirli bir kalitede üretilmesi koşullarını sağladığı için coğrafi tescil sertifikasını almayı ve bu logoyu Kuzey Kıbrıs’ta kullanmak için hak sahibi olduk” dedi.

“AVRUPA’YA SATIŞ ÖNÜMÜZDEKİ YIL”… Yunus Betmezoğlu, “Biz kurum olarak coğrafi tescili aldık ama bunun ülke genelinde süt üretimi yapan çiftliklerde gıda güvenliği şartlarının yerine getirildiği zaman bizler ürünümüzü coğrafi tescille birlikte Avrupa’ya satabiliyor olacağız. Önümüzdeki yıl içerisinde Avrupa’ya satışa başlarız gibi görünüyor” ifadelerine yer verdi.

“SÜT ÜRETİMİ ARTIRILMALI”… Yunus Betmezoğlu, ülkede üretilen sütün yüzde 30’unun iç piyasada kullanıldığını, yüzde 70’inin ise dış piyasaya ihraç edildiğini belirterek, “Bu süreç içerisinde devlet tarafından süt üretimini artırmakla ilgili uzun vadeli çalışmalar yürütülmesi gerekiyor” diye konuştu. Betmezoğlu, “Devlet küçükbaşa yatırım yaparsa küçükbaş sütü de artacağı için o zaman satış potansiyelimiz artar” vurgusu yaptı.

Avrupa Birliği (AB) kalite programı kapsamında Korumalı Menşe Belgesi (PDO) sertifikasını alan ve Hellim/Halloumi ismini kullanma hakkına sahip ilk Kıbrıslı Türk süt ve süt ürünleri üreticisi, Gülgün Süt Mamülleri Limited oldu.

PDO ürün sertifikasını alan üreticiler AB ülkelerinde ‘Hellim’ adını kullanarak satış yapabiliyor.

Konu ile ilgili, KIBRIS’a konuşan Gülgün Süt Mamülleri Limited Direktörü Yunus Betmezoğlu, fabrikalarının hellimin geleneksel yöntemlerle ve belirli bir kalitede üretilmesi koşullarını sağladığı için coğrafi tescil sertifikasını almayı ve logosunu kullanmak için Kuzey Kıbrıs’ta hak sahibi olduklarını ifade etti. Betmezoğlu, bu sürece hazırlanırken hem bilgi ve birikimleri hem de teknik altyapı olarak bir aşama yukarı taşındıklarını söyledi.

Betmezoğlu, bunun bir anlam ifade etmesi için hayvancı ve çiftçi tarafından da çalışmalar yürütülmesi gerektiğinin altını çizerek, “Birçok şey yapılıyor zaten ama sektörün biraz daha bilinçlendirilmesi gerekiyor” vurgusu yaptı.

Serüven 1990 yılında başladı

Yunus Betmezoğlu, Gülgün isimli firmalarının 1990 yılında kurulduğunu belirterek, ilk olarak sadece yoğurt üretimi yaptıklarını kaydetti. Betmezoğlu, “Yoğurt ile başladık daha sonra peynir ve diğer yan ürünlere de girmeye başladık. Burada beyaz peynir, kaşar, tereyağı, günlük süt, krema, hellim ve yoğurt ürünlerinin hepsini üretiyoruz. Yeni yatırımla sanayide bir fabrika daha devreye aldık, orada da uzun ömürlü süt ve ikinci hellim hattını başlatıyoruz” dedi.

Coğrafi tescil sertifikası hakkında bilgi veren Betmezoğlu, “Coğrafi tescil sertifikası AB’nin bir uygulamasıdır. Burada hedeflenen, ülkelerin kendi özelinde yaptığı ürünlerin özelliklerini ve geleneksel yapısını bozmadan üretimini korumakla birlikte sadece o bölgede üretilmesini sağlamaktır. Hellimde de aynı durum söz konusudur, adaya özgü bir ürün. AB hellimin tescilini uygulamaya alırken iki tarafla yapılan görüşmelerde buradan yola çıkıldı” ifadelerine yer verdi.

“Gıda güvenliği şartı da yerine getirilmeli”

Adada üretildiği sürece tescil koşullarını da yerini getirdiği takdirde hellime tescil verileceği yönünde protokol yapıldığını anımsatan Yunus Betmezoğlu, sözlerine şöyle devam etti:

“Hellimin geleneksel yöntemlerle ve belirli bir kalitede üretilmesi koşullarını fabrikamız sağladığı için bu coğrafi tescil sertifikasını almayı ve bu logoyu kullanmak için kuzeyde hak sahibi olduk.

Kıbrıs’ın kuzeyini 8-10 yıl gibi bir zaman öncesinde AB gıda güvenliği kapsamında bir çalışmaya tabi tuttular, coğrafi tescil de içindeydi. Coğrafi tescili biz aldık ama bu kurum bazında yapılan bir çalışma, gıda güvenliği ise ülke genelinde yapılan bir çalışma. Ülke genelinde süt üretimi yapan çiftliklerde gıda güvenliği şartları yerine getirildiği zaman bu ürünü biz coğrafi tescille birlikte Avrupa’ya da satabileceğiz.

Önümüzdeki yıl içerisinde Avrupa’ya satışa başlarız gibi görünüyor.”

“Sektörün altyapısı güçlendirilmeli”

“Bu süreç Güney Kıbrıs’ta başladığı zaman daha gündemde olmamasına rağmen biz bu kriterleri ve yapıyı oluşturduk. Bu sürece hazırlanmak hem bilgi birikimi hem de teknik alt yapı olarak bir aşama yukarı taşıdı” diyerek sözlerine devam eden Yunus Betmezoğlu, “Bunun bir anlam ifade etmesi için hayvancı ve çiftçi tarafında da çalışmalar yürütülmesi gerekiyor. Birçok şey yapılıyor zaten ama sektörün altyapısının biraz daha bilinçlendirilmesi gerekiyor” dedi.

Betmezoğlu, “Adada üretilen sütün yüzde 30’u iç piyasada kullanılıyor, yüzde 70’i de dış piyasada ihraç ediliyor. Ne kadar süt üretilirse o kadarını satabiliriz. Biz büyük ihtimalle ileride mevcut satışlarımızı kâr marjı daha yüksek Avrupa’ya kaydırmayı düşüneceğiz. Bu süreç içerisinde devlet tarafından süt üretimini artırmakla ilgili uzun vadeli çalışmalar yürütülmesi yönünde beklentimiz var.

PDO’da belli oranda küçükbaş sütü olması gerekiyor. Devlet küçükbaşa yatırım yaparsa küçükbaş sütü de artacağı için o zaman satış potansiyelimiz artar. Devletin süt üretimini süt arzını planlaması ona göre de yatırım yapması gerekiyor. Küçükbaş sütü adada yüzde 5’i geçmez fakat burada istenen yüzde 25’tir. Yani hellim yapmak için alınan 10 litre sütün 7 buçuk litresi inek sütü, 2 buçuk litresi ise keçi-koyun sütü olmak zorunda” diye konuştu.