Ceren ÖZBİL
Ülkede birçok konuda olduğu gibi çocuk hakları konusunda hazırlanan yasalar ve onaylanan sözleşmeler de raflarda kaldı. Bunun sonucu olarak da onlarca çocuk istimara uğradı, suçlara karıştırıldı, öldürüldü veya cezaevine düştü.
Devlet Planlama Örgütü’nün verilerine göre, 2014 yılında 6, 2015 yılında 9, 2016 yılında 8, 2017 yılında 7 ve 2018 yılında da 2 olmak üzere, 0-15 yaş arası 32 çocuk cezaevine girdi.
Yine ayrı rapora göre, 2014 yılında 5, 2015 yılında 8, 2016 yılında 6, 2017 yılında 9 ve 2018 yılında da 2 olmak üzere, aynı yaş aralığındaki 30 çocuk cezasını tamamlayarak cezaevinden tahliye oldu.
Ülkede çocuklarla ilgili düzenlemelerin yer aldığı, BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşmesi 1996 yılında, Avrupa Konseyi Çocukların Cinsel Sömürü ve İstismara Karşı Korunması Sözleşmesi (Onay) Yasası ise 2011 yılında Cumhuriyet Meclisi tarafından onaylandı.
Ancak, bu yasa ve sözleşmelerin öngördüğü ne çocuk mahkemeleri ne de çocuk yaşama dönüş merkezleri kuruldu.
18 yaşına kadar herkes çocuk…
Cumhuriyet Meclisi tarafından da onaylanan BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşmesi’ne göre; erken yaşta reşit olma durumu haricinde, on sekiz yaşına kadar her birey çocuk sayılır.
Taraf Devletler her çocuğun yaşama hakkına sahip olduğunu kabul eder ve çocuğun hayatta kalması ile gelişmesi için mümkün olan azami çabayı gösterir.
Her çocuk doğumla birlikte bir isim ve vatandaşlık hakkına sahiptir.
Devlet çocukları korumakla yükümlü…
Aynı sözleşmeye göre; mahkemeler, yardım kuruluşları, kamu, özel sektör, Sivil Toplum Kuruluşları, çocuklarla ilgili konuları ele aldıklarında, çocuğun yüksek yararı göz önüne alınacak, birinci önceliği oluşturacak ve bu konuda çocuğun görüşü özenle dikkate alınacak.
Devletler, çocukların herhangi bir ayırım gözetilmeksizin bütün haklarından yararlanabilmelerini güvence altına alacak.
Yetkili makamlarca ve çocukların kendi esenlikleri için başvurulan durumlar dışında, çocuklar ana babalarından ayrılmayacak.
İhmale karşı korumak devletim sorumluluğunda…
Devletler, cinsel anlamda kötüye kullanım ve sömürü dahil her türden fiziksel veya zihinsel zarar ve ihmale karşı çocukları koruyacak.
Devletler ana babasız çocuklara uygun koruyucu aile sağlayacak ve evlat edinme işlemleri özenle düzenlenirken, çocuk evlat edinen ailelerin çocuğu doğduğu ülkeden dışarıya çıkarmaları durumunda gerekli güvencelerin ve hukuki geçerliliğin sağlanabilmesi için uluslararası anlaşmalara başvurulacak.
Bütün çocuklara gerekli sağlık bakımı ulaştırılacak
Çocuk, erişilebilecek en yüksek sağlık standardına ulaşma hakkına sahip ve devletler, önleyici tedbirlere, sağlık eğitimine ve bebek ölümlerinin azaltılmasına özellikle önem vererek, bütün çocuklara gerekli sağlık bakımının ulaştırılmasını sağlayacak.
İlköğretim parasız ve zorunlu
İlköğretim zorunlu tutulmalı ve parasız olmalıdır; okullarda uygulanan disiplin, çocuğun saygınlığına özen göstermelidir. Verilen eğitim, çocuğu bir anlayış, barış ve hoşgörü ortamında yaşamaya hazırlamalıdır.
Çocuklar, dinlenecek ve oynayacak zamana ve kültürel ve sanatsal faaliyetlere katılımda eşit olanaklara sahip olmalıdırlar.
Cezaevinde çocuklar ve yetişkinler ayrılacak
18 yaşından önce işlenen suçlara idam ya da ömür boyu hapis cezası verilmeyecek. Tutuklu ya da hükümlü durumdaki çocuklar yetişkinlerden ayrılacak, bunlara işkence ya da acımasızca ve aşağılayıcı herhangi bir muamele yapılmayacak.
15 yaşından küçük hiçbir çocuk çatışmalarda yer almayacak. Silahlı çatışma ortamlarında yaşamakta olan çocuklara özel koruma sağlanacak.
Kötü davranışlara, ihmale ya da tutukluluğa maruz kalan çocuklara yeniden topluma kazandırılmaları için gerekli özen gösterilecek.
Ceza yasalarının ihlali vakalarına karışmış olan çocuklara, değer ve saygınlık anlayışlarını geliştirici nitelikte olan ve onları toplumla yeniden bütünleştirmeyi amaçlayan bir tutumla yaklaşılacak.
Devletler Sözleşme’de yer alan hakların gerek yetişkinler, gerekse çocuklar tarafından yaygın biçimde öğrenilmesini sağlayacak.



















Yorumlar kapalı.