Aliye ÖZENCİ
Lefkoşa Belediye Tiyatrosu’nun bu yılki çocuk tiyatrosu “Soytarılar Okulu” öğrencilerle buluştu.
Eğitim sistemini eleştiren, çocuklara sorgulamayı öğreten oyunun en önemli özelliği ise, çocukların da oyuna dahil olması…
Friedrich Karl Waechter’in yazdığı, Hatice Tezcan’nın yönettiği ve yardımcı yönetmenliğini İzel Seylani’nin yaptığı “Soytarı Okulu” oyunu Yücel Erten tarafından Türkçe’ye çevrildi.
Limasol Sosyal Sorumluluk Co. katkılarıyla hazırlanan oyunda sahne alan karakterler ve onları canlandıranlar şöyle:
“Dr. Sinir: Aytunç Şabanlı, Gülücük: Melihat Melis Beşe, Çimdik: Melek Erdil, Kuşkonmaz: Cem Aykut, Kartopu: Umut Ersoy, Gözlükçü: Rıza Şen”.
Sahnede görünen ama bu sahne performansına dekor, kostüm, tasarım, müzik gibi konularda katkı koyan kalabalık bir grup bulunuyor.
Oyunu 10 dakika olsa da ayaküstü izleme fırsatı yakaladım. Daha önce de başka oyunlarda izleme şansı bulduğum oyuncuların yüzünde, farklı bir heyecan vardı. Çünkü bu kez hedef kitle, miniklerdi… Oyunu sadece çocukların değil ailelerinin de izlemesini öneriyorum.
Çocukları yönlendiriyor
İzel Seylani ve Hatice Tezcan, ‘Soytarılar Okulu’ oyununu bir yıl önce sahneye uyarlamaya karar verdi. İzel Seylani, çocuk tiyatrosunda pedagojinin önemine işaret etti. Çocuklara doğru frekanstan ulaşmanın yöntemlerini bilmenin, mesajları da doğru vermek anlamına geldiğini ifade eden Seylani, oyunun eğitici olduğunu belirtti.
Hatice Tezcan ve İzel Seylani, çocuk tiyatrosu sahnelemenin zorluğuna işaret ederek sanatsal estetiğin yanında pedagoji gerektiren bir alan olduğunu söyledi.
“Pedagoji bilinmediği takdirde çocuk tiyatrosu şaklabanlığa dönüşebilir” diyen İzel Seylani, bunun altını çizerek söylenmesi gerektiğini belirtti.
Seylani, “Çocuk tiyatrosu için pedagojik süreçten geçmezse, oyuncular ve yönetmen bu değerleri hisleştirmediği takdirde çok büyük travmalara yol açabiliyor” dedi.
Hatice Tazcan da, “Sorumluluğumuz çok büyük çünkü çocuk buraya kendi isteğiyle gelmiyor. Birileri tarafından getiriliyor. Seçme hakkı çocuğa verilmiyor bu yüzden en iyisini sunmak gibi bir görevimiz var. Yetişkinlere sunulan oyunlar böyle değildir. İlginizi çeken bir şeyin biletini alırsınız gelir oturursunuz. Ve açık yüreklilikle ne hissettiğinizi söyleyebilirsiniz. Ama çocuklar için böyle değildir” şeklinde konuştu.
Hatice Tezcan ise ilki Almanya’da olmak üzere oyunun 28 ülkede sahnelendiğini vurguladı.
LSS’den büyük destek
Lefkoşa Belediye Tiyatrosu yıllardır, çocuklara öğretici tiyatrolar sunmaya devam ediyor.
Oyunlarını, yıllardır işbirliği halinde oldukları okullarda sahneliyorlar.
Tezcan ve Seylani, okullarda gösteri yaptıklarını ancak daha çok çocukları dış mekanda ağırlamak amacıyla kendi sahnelerine davet ettiklerini söyledi.
Hatice Tezcan, Limasol Sosyal Sorumluluk Co. (LSS) ile yaptıkları ortak çalışmaya dikkat çekti. LSS sayesinde yaklaşık 25 bin çocuğa ulaştıklarının altını çizen Tezcan, Limasol Sosyal Sorumluluk Co.’nun yaptığı çalışmalardan da söz etti.
İzel Seylani, LSS’nin sosyal sorumluluk projesiyle kendilerine verdiği desteğin önemli bir vizyon olduğunu söyledi. Seylani, Limasol Sosyal Sorumluluğun hem vizyon hem de ekonomik anlamda destek olmasının kendileri için çok önemli olduğunu vurguladı.
Çocuklar da oyuna dâhil oluyor
İzel Seylani, oyunun içeriğinden şöyle söz etti:
“Çocuğu bir şeye zorlamanın yerine, o iş için düşünmesini, katılımcı olmasını öğreten hatta buna yönlendiren bir oyun”.
Seylani ve Tezcan, eğitim sistemini eleştiren “Soytarılar Okulu” oyununun çocuğun bulunduğu mevcut eğitim sistemini sorgulamaya yol açtığını söyledi. Yönetmenler şöyle:
“Çocuk; bu oyunda benim içinde bulunduğum bir sistem var ve bu sistemin içinde benim pozisyonumu sorgulayabilme yetim var. Bana da yapılan ne olursa olsun ben bunu sorgulamalıyım diyor”.
Oyunun oyun kavramını da sorgulayan bir tiyatro gösterisi olduğunu söyleyen İzel Seylani, bunun açıklamasını ise şöyle yapıyor:
“Çünkü günümüzde oyun kavramı değişiyor. Bedensel, fiziksel, mentalite yanında teknoloji kavramının içine giriyoruz. Çocuğun bilinçaltındaki oyun kavramı da değişiyor. Fiziksel olarak değil, aktif olmayan sosyal iletişim kurmayı gerektirmeyen bir oyun kavramına doğru gidiyor.
Bu oyun, tam bu noktada çocukları teşvik ediyor. Sosyal iletişim kurarak birlikte yaratma içgüdüsünü teşvik ederek. Çünkü birlikte yaratma içgüdüsünü tetiklediği zaman çocuk sosyalleşmeye başlar. Oyunun sonlarında, seyirciyle iletişim kurma karşıtı olarak karşımıza çıkan Dr. Sinir’in sahneden ayrılıp, diğer oyuncuların, küçük izleyicileri sahneye almasıyla oyun başka bir boyuta taşınıyor”.
İzel Seylani, çocukların oyunun bir parçası halini aldığını ve mücadele eden insanlar haline dönüştüklerini belirtti.
Hatice Tezcan, oyunun fiziksel sağlamlılık gerektirdiğini ifade ederek akrobasi eğitmeni Bilgin Diker’le çalıştıklarını dile getirdi.
İzel Seylani ailelere çağrıda bulunarak, çocuklarına kaliteli zaman ayırmaları gerektiğini, onlara çok güzel bir hediye vermek istiyorlarsa tiyatroya, çocuk oyunlarına götürmelerini istedi.
Oyuncular çocuklarla olmaktan memnun
“Soytarılar Okulu” oyuncuları da sahnedeyken oldukça keyifli dakikalar geçiriyor… Ortak fikirleri ise, ailelerin çocuklarıyla ‘çocuk’ gibi oynamaları gerektiği yönünde…
Oyuncu Rıza Şen, “Soytarılar Okulu”nda sahne amiri, dekor ve realizatör görevinin yanı sıra ‘Gözlükçü’ rolüyle de çocukların beğenisini kazanıyor. Yıllardır bu mesleği yapan Şen, “Çocukların saf duygularını hissetmek mutluluk veriyor” dedi.
‘Çimdik’ rolüyle sahnede olan Melek Erdil ise, çocukların yüzlerindeki tebessüm sahnedeki performanslarını artırdığını, coşkulu olmalarını sağladığını ve bu durumun ‘iyi iş çıkardık’ mesajı verdiğini söyledi.
2000 yılından bu yana tiyatroyla uğraşan başka bir isim ise Aytunç Şabanlı… Oyunda, ‘Dr. Sinir’i canlandırıyor. Yani öğretmen… “Çocuğa ulaşabilmek için, onu ilk andan itibaren eğlendirip, dikkatini sahneye çekmek gerek” diyen Şabanlı, çocuklara ulaşmanın oldukça zor olduğunu belirtti.
Umut Ersoy da, oyundan büyük keyif aldığını söyledi. “Bu tiyatro oyununun masa başı çalışmalarını yaparken, çocuklara oyun oynamanın büyüsünü ve özgürlüğünü aktarmak hedefimiz vardı”. Ailelere ise çocuklarıyla ‘çocuk’ gibi oyun oynamaları tavsiyesinde bulundu.
‘Kuş Konmaz’ rolüyle oyunda sahne alan Cem Aykut, eğitim sistemini eleştirdiklerini, öğretmen ve öğrencilerin ne kadar özgür, hayal dünyalarının ne kadar geniş olduğunu düşündürüp, sorgulamayı hedeflediklerini belirtti.
Sınıfın en mızır öğrencisi ‘Gülücük’ rolüne de Melihat Melis Beşe, hayat veriyor. Beşe, 17 senelik tiyatro hayatında, çocuk oyununda yaşadığı zorlukları ve güzellikleri şöyle anlattı:
“Çocuklara oyun oynamak zor… Daha uyanık olmak zorundasınız. Karşı taraftan ne geleceğini bilemiyorsunuz, sınırları yok. En samimi halleriyle dâhil oluyorlar oyuna. Ve sürekli uyanık bir şekilde hazır vaziyette bekliyorsunuz”.



















Yorumlar kapalı.