1. Haberler
  2. Kıbrıs
  3. 40 yıldır bir ıslah evini açamadık

40 yıldır bir ıslah evini açamadık

Ülkede çocuk suçlulara yönelik ıslahevi veya ıslah okulu açılmasına hukuken bir engel bulunmazken, devlet kademelerinde bugüne kadar görev yapan yöneticilerin bu konudaki duyarsızlığı dikkat çekiyor.

featured


Emine DAVUT YİTMEN

Ülkede çocuk suçlular için ıslahevi veya ıslah okulu açılmasına, bugüne kadar devletin pek çok kademesinde görev yapan yöneticilerin, yıllar boyunca umursamaz bir tavır takınması, büyük bir sorun olarak ortaya çıkıyor.

Çocuk suçlular, Merkezi Cezaevi’nde ayrı bir bölümde tutulurken, onlara için herhangi bir rehabilitasyon programı uygulanmıyor. Bu çocukların cezaevinden, işlemiş oldukları suçlar dışında, başka suçları da öğrenerek çıkma risklerinin çok yüksek olduğu biliniyor. Bugün, Merkezi Cezaevi’ne ikisi 14, üçü 16, altısı 17, biri 15 ve biri de 18 yaşlarında olmak üzere toplam 13 çocuk suçlu bulunuyor.

Ceza Yasası’na göre, 12-18 yaşları arasında işlenen suçlar, çocuk suçlarını kapsıyor. Anayasa ve İngiliz döneminden kalan Fasıl 157 Çocuk Suçluları Yasası, ıslahevi kurulmasına hukuken imkan verirken, 40 yıldır bu imkandan yaralanmak isteyen yöneticilerin olmaması ise dikkat çekiyor.

BM Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin ilgili maddesi, çocukların ne kadar süreyle tutuklu kalacağı ve hangi koşullarda tutuklu olabileceğini düzenliyor. KKTC de bu sözleşmeye taraf olmasına rağmen, uygulamadaki eksiklikler göze çarpıyor.

 

Başel: Devlet yükümlülüklerini yerine getirmeli

Sosyal Hizmet Uzmanı Barış Başel, BM Çocuk Hakları Sözleşmesi’nin ilgili maddesinde, çocukların ne kadar süreyle tutuklu kalacağı ve hangi koşullarda olabileceğinin düzenlendiği, bu sözleşmeyi de kabul ettiğimiz için iç hukuk sistemimizin bir parçası haline geldiğini söyledi.

Başel, yasanın, bir Bakanlar Kurulu kararıyla, uygun görülecek bir tesisin ıslahevi olarak suça itilmiş çocukların rehabilitasyonu için devlet makamlarını yetkili kıldığını belirtti. Başel, suça itilmiş çocuklar için bir para ayrılıp, bir bina tutularak, personel istihdam edilerek çocukların yeniden topluma kazandırılması gerektiğini ifade etti. Bu çocukların suçlu olarak etiketlenmeden önce, devletin yükümlülüklerini yerine getirmesinin önemine değinen Başel, “Bir gün uluslararası anlamda tanınma durumunda, bu çocukların hepsinin yasal haklarını arama durumu ortaya çıkacak. Yetkililer bunu göz ardı etmektedir” dedi.

 

“Devlet çocukları bir yurttaş olarak algılamıyor”

“Niye ayak sürülüyor?” sorusuna yönelik Başel, “Devlet hastane, okul açtığında alkışlanır. Ancak şiddeti önleyemediğiniz için kadınları koruyacak sığınma evi açarsınız. Çocukları suçtan ve tacizden koruyamadığınız için ıslahevi açarsınız. Yeni cezaevini suçla mücadele edemediğiniz için yaparsınız. Bunlar bir toplumun sağlıksız bir sosyal döngüye sahip olduğunun fotoğraflarıdır. Bunu göstermekten kaçınırlar. Bu nedenle kimse elini taşın altına koymuyor” yanıtını verdi.

Devletin çocukları bir yurttaş olarak algılamadığına işaret eden Başel, “Ne zaman ki çocuklar bir olayın mağduru olur, tecavüze uğrar, hırsızlık yapar ya da tecavüz eder, o zaman sistemde görünür olup, devlet kurumlarıyla tanışmış oluyor. Suçlu bile olsa bir insanın, insan hakları kapsamında belli hakları vardır” dedi.

 

“Islah okulu olmalı”

Bu çocukların geçmiş yaşam öyküsüne bakıldığında ev içerisinde şiddet döngüsü bulunduğuna dikkat çeken Başel, söz konusu çocukların çoğunlukla aile tarafından istismar edilen, eğitim sisteminin dışına itilenler olduğunu söyledi.

Barış Başel, devletin bu tarz riskli davranış sergileyen çocukları okullardan göndererek, rehabilitasyon imkanı sağlamadığı için çocukları topluma kazandırmak yerine, suçlu yetiştirdiğini, cezaevine girdiklerinde suç makinesi olarak çıktıklarını vurguladı.

Başel, ıslah okulu olması gerektiğinden söz ederek, şöyle devam etti:

“Islah okulu, çocukların tedavi ve rehabilitasyonu için AB normlarında en geçerli kurumdur. Çocukların hem ailelerini desteklersiniz, hem de bunu aile ortamından koparamadan yaparsınız. Mesleki şeyler kazandırılır, dıştan bitirme sınavlarına katılabilir. En uygun bireysel gelişme programları hazırlanır. Çocuk suçlularla, yaşı 60’ın üzerinde olan suçlular ve belli suçlardan içeriye girenlerin Denetimli Serbestlik Yasası’ndan yaralanmasını ve Islah Okulu veya Denetimli Serbestlik Merkezi gibi bir yerin açılması gerekiyor.”

 

Mamalı: Islahevi kurulmasına hukuken imkan var ancak imkandan yaralanmak isteyen yönetici yok

Avukat Barış Mamalı da çocuklara özel kriterlerin yer aldığı ve onlara uygun sistemin olduğu ayrı bir yerde yani ıslahevinde ceza dönemlerini geçirmeleri gerektiğini belirterek, çocuk suçluluğu ayrı bir kategorize olduğu için onların diğer genel suçlular ile aynı çatı altında bulunarak ıslah olmalarının beklenemeyeceğini kaydetti.

Çocukların, özel kriterlerin yer aldığı ve onlara uygun sistemin olduğu ayrı bir yer olan ıslahevinde ceza dönemlerini geçirmeleri gerektiğini ifade eden Mamalı, şöyle devam etti:

“İngiliz Dönemi’nde bu durum düşünülerek, 1946 yılında Fasıl 157 Çocuk Suçluları Yasası çıkartılmıştır. Yani bundan tam 70 sene önce adayı yönetenler, suçlu çocukların ayrı bir merkezde tutularak, cezalarını çekmeleri gerektiğini düşünüp bir kanun yapmışlardır. Bu kanun ile suçlu çocukların bulunacakları kuruma da “ıslah okulu” adını vermişlerdir. Bu yasayla aynı zamanda “Çocuk Mahkemeleri”nin kuruluşu da gerçekleşmiştir. 70 yıl önceki dar ekonomik, fiziki ve personel koşulları altında bu kanun çıkmış ve çocuk suçluları için gereken şartlar sağlanmıştı. İngiliz Yönetimi altında bu maksatla Islah Okulu da açılmıştı.”

Mamalı, söz konusu yasanın halen yürürlükte olduğunu ancak 70 yıl öncesinin ıslah okulunun ortalarda olmadığını, Çocuk Mahkemeleri’nin de kurulmadığını aktardı.

 

“Bizi yönetenlerin, sömürgecilerimiz kadar çocuklarımızı düşünmekten aciz olduğunu görüyoruz”

Bunun büyük bir utanç tablosu olduğunu vurgulayan Mamalı, “Bizi yönetenlerin, sömürgecilerimiz kadar çocuklarımızı düşünmekten aciz olduğunu görüyoruz. Hem Anayasa hem de Fasıl 157 bizlere ıslahevi kurmamıza hukuken imkan vermektedir, ancak bu imkandan yararlanmak isteyen yöneticileri 40 yıldır göremiyoruz. Devlet yönetimindeki yozlaşma, ahlaksızlık, partizanlık ve adamcılık hegemonyası altında genelde toplum, özelde ise suça itilen çocuklarımız zarar görmektedirler” şeklindeki düşüncelerini paylaştı.

Mamalı, 70 yıl önce yapılanları, bugünkü gelişmiş şartlarda yapamayacak kadar kötü yönetimlerin halen seçilmesinin nedenini anlamının zor olduğunu dile getirerek, “Bu yapının çocuklarımızı hiç umursamadığı açıktır. Medeniyet seviyeniz, bu tür kurumlara verdiğiniz önemle test edilir” dedi.

 

“Çocuk suçluluğu 12-18 yaşları arasında işlenen suçları kapsıyor”

Mamalı, ülkemizde yürürlükte bulunan Ceza Yasası’na bakıldığında, 12 yaşını bitirmeyene ceza verilemeyeceğini ancak 18 yaşını ikmal edene tam ceza verildiğini, yani, çocuk suçluluğunun KKTC Ceza Kanunu’na göre 12-18 yaşları arasında işlenen suçları kapsadığını kaydetti.

 

Bilmem: Cezaevi çocuk suçlular için bir yer değil

Cezaevi Müdürü Metin Bilmem ise, cezaevinin çocuk suçlular için bir yer olmadığını söyledi. Merkezi Cezaevi’nin yapısının çocuklar için yeterli olmadığını belirten Bilmem, “14 yaşından cezaevine almaya başlarız ve 20 yaşına kadar çocuk ve gençler ayrı bölümde tutulurlar. Cezaevi, asla çocuklar için bir yer değildir. Biz çocukları burada ıslah etmiyoruz” dedi.

Bilmem, çocuk suçluların cezaevinde başka suçları öğrendiklerini ifade ederek, devamlı gardiyan gözetimi yerine uzman gözetiminde olmalarının daha iyi olacağını kaydetti. Gençlerin, aktif ve kural tanımayan kişiler olduğuna işaret eden Bilmem, “Burada genç çocuklarla sıkıntılar yaşarız. Biz görevimizi yapmaya çalışırız ama çocuklar, ilgili uzmanlık alanımız değil. Psikologumuz var. Çocuklara yardımcı oluyor ama bu ortamda yani cezaevinde çocukların kalması kendileri için iyi değildir” diye konuştu.

 

“Yeni cezaevinde çocuklar için bölüm tamamen ayrı olacak”

Bugüne kadar ıslahevi konusunda hiçbir adım atılmadığı görüşüne katılan Bilmem, yeni yapılacak olan cezaevi projesinde bir bölümün çocuklar için tamamen ayrı olacağı bilgisini paylaştı.

Bilmem, bugün cezaevinde 14 çocuk yaşında çocuk bulunduğunu anlatarak, sözlerini şöyle sürdürdü:

“14 yaşındaki bir çocuk, hırsızlık suçu işlerse onun yeri cezaevi değildir. Cinsel tecavüz ve cinayet ise ayrı bir durum. Ancak küçük yaşta çocuğun biri suç işlemeye teşebbüs etmişse onun yeri cezaevi olmamalı. Küçük yaştaki çocuklara uyarı cezası verilebilir. Ailesi varsa aileye ulaşılabilir.”

 

40 yıldır bir ıslah evini açamadık
+ -

Yorumlar kapalı.

AI ile Haber Hakkında Sohbet

AI ile Haber Hakkında Sohbet

Yapay zeka yanlış bilgi üretebilir