Yüksek Mahkeme sadece yargının sorunlarının çözümüne yönelik hazırlanan anayasa değişiklik paketinin referanduma sunulmasını istiyor…
Yüksek Mahkeme Başkanı Bertan Özerdağ, adaletin hızlı tecelli etmesinin önündeki engellerin aşılabilmesi için kendilerince hazırlanan anayasa değişiklik maddelerini açıkladı. Anayasanın dört maddesinde değişiklik yapılmasına yönelik kapsamlı bir hazırlık yaptıklarını söyleyen Özerdağ, bu değişikliklerin herhangi bir genel ya da cumhurbaşkanlığı seçimiyle ilişkilendirilmeden, yalnızca yargıya odaklı ayrı bir referandumla halka sunulmasını istediklerini vurguladı. Meclis’e de mesaj gönderen Özerdağ, kendilerinin hazır5ladıkları değişikliklere ekleme ya da çıkarma veya daha başka bir takım konuların eklenmeden sadece hazırladıkları değişikliklerin referanduma sunulmasının önemine değindi.
Basın bilgilendirildi
Yüksek Mahkeme Başkanı Bertan Özerdağ ve Barolar Birliği Başkanı Avukat Hasan Esendağlı, gazetecilerle bir araya gelerek hazırlanan anayasa değişiklikleriyle ilgili gazetecilere bilgi verdi.
Eziç Lefkoşa’da düzenlenen bilgilendirme toplantısında 4 maddelik yasa değişikliklerinin gerekçeleri detaylı bir şekilde açıklandı.
Mahkeme Başkanı Özerdağ konuşmasına geçmiş referandum deneyimlerinden ders çıkararak yeni bir paket hazırladıklarını söyleyerek başladı. 2014 yılında yapılan ve birçok farklı konuyu kapsadığı için toplum tarafından reddedilen anayasa değişikliği paketini anımsattı, 2020 yılında cumhurbaşkanlığı seçimiyle birlikte yapılan ve ancak sadece 283 oy ile kabul görmeyen referanduma dikkat çekti.. Başkan Özerdağ, bu kez yalnızca dört maddeyle sınırlı, topluma açıkça anlatılabilecek ve yargının temel sorununa odaklanan bir düzenleme hazırlandığını söyledi.

“En büyük sorun adaletin yavaş işlemesi”
Özerdağ, bugün itibarıyla yargının en temel probleminin adaletin gecikmesi olduğunu belirterek, nedenleri ve çözüm yolları üzerine uzun süredir çalıştıklarını ifade etti. Amaçlarının yargının daha hızlı, etkin ve uzmanlaşmış bir yapıya kavuşması olduğunu söyledi.
Hazırladıkları anayasa değişiklikleri ile yaşanan tıkanıklıkların aşılacağını ve adaletin hızlı bir şekilde tecelli etmesinin önünün açılacağına vurgu yapan Özerdağ, bu nedenle referanduma büyük önem verdiklerini anlattı.
Yüksek Mahkeme Yargıç sayısı artırılıyor
Değişiklik istenen ilk maddenin anayasanın 143’üncü maddesi olduğunu açıklayan Özerdağ, Yüksek Mahkeme’nin mevcut başkan ve 7 üyeden oluşan yapısının, başkan ve 10 üye olacak şekilde düzenlenmesini talep ettiklerini belirtti. Artan nüfus, dava sayısı ve görev alanları dikkate alındığında bu artışın yargılamaya ciddi hız kazandıracağını vurguladı. Burada sayı verilmeden de sayıyı saya yoluyla belirleme metodunun da seçilebileceğini ancak bunu tercih etmediklerini anlatan Özerdağ, “Biz hiçbir şekilde siyasetin değişiklikler yapabilmesine olanak vermemek adına sayıyı belirledik. Sayı ile birlikte diğer maddeler de değiştiği zaman toplam 11 yargıçlık yüksek mahkeme çok uzun yıllar hiçbir değişikliğe herek kalmadan sistemi taşıyabilir” dedi.
Üç kademeli yargı sistemine geçiş
İkinci değişikliğin Yargıtay’ın yetkilerini düzenleyen 151’inci maddeyle ilgili olduğunu dile getiren Başkan, Yüksek Mahkeme heyetinin çok farklı suç ve dava türlerine bakmak zorunda kaldığını belirtti. Özerdağ, bunun uzmanlaşmayı ve hızlı çalışmayı engellediğini söyleyerek, Güney Kıbrıs’ta da Türkiye’de de üç dereceli yargı sistemi uygulandığını hatırlattı. “Güney Kıbrıs’ta Avrupa Birliği’nin önerdiği dijitalleşme ve usul reformları doğrultusunda bir ara formülle üst mahkemelerin yükünün azaltıldığını anlatan Özerdağ, yargıç sayılarıyla ilgili de karşılaştırmalarda bulundu. Güney Kıbrıs’ta yaklaşık 1 milyon nüfusa 151 yargıç baktığını, KKTC’de ise 600 bin civarında olduğunu düşündüğü nüfusa sadece 51 yargıç baktığına dikkat çekerek, mevcut nüfus ve iş yükü dikkate alındığında yaklaşık 80 yargıca gereksinim duyulduğunu söyledi.
Sadece yargıç sayısını artırmanın çözüm olmadığını da anlatan Özerdağ, alt yapı, bina gibi eksikliklerin de zaman içerisinde giderilmesinin önemine vurgu yaptı.
Kaza İdare Mahkemelerinin kurulması
Üçüncü değişikliğin Anayasanın 152’nci maddesinde yapılması öngörülen değişiklikle, kaza idare mahkemelerinin kurulması ve Yüksek İdare Mahkemesi ile koordinasyonun güçlendirilmesi hedefleniyor. Özerdağ, bugün idarenin hatalı bir işleminde vatandaşın iptal ve tazminat için ayrı ayrı dava açmak zorunda kaldığını, bunun çağdaş hukukta artık yeri olmadığını söyledi. Yapılacak değişiklikle Yüksek İdare Mahkemesi’nin gecikmeden doğan zararlar için de karar verebilmesinin önünün açılacağını vurguladı.
İstinaf mahkemeleri kurulacak
Dördüncü ve son değişiklik 155’inci madde ile alakalı. Bu maddede yapılacak düzenlemeyle istinaf mahkemelerinin kurulabileceğini belirten Özerdağ, bu adımın diğer üç değişikliği tamamlayıcı nitelikte olduğunu söyledi. Geçici bir maddeyle de yeni sistem tam olarak kurulana kadar mevcut düzenin devam edeceği ifade edildi.
“Referandum siyasetten arındırılmalı”
Başkan Özerdağ, anayasa değişikliğinin yalnızca yargıya ilişkin olmasını özellikle istediklerini vurgulayarak, dokunulmazlıklar ya da belediye başkanlarının görev süresi gibi farklı konuların bu referanduma dahil edilmesine kesinlikle karşı olduklarını söyledi. Son üç haftadır cumhurbaşkanı, hükümet ve siyasi partilerle temaslarda bulunduklarını belirten Özerdağ, genel yaklaşımın referandumun seçim gündeminden ayrı yapılması yönünde olduğunu aktardı.
Mevcut duruma göre 2026 Aralık’ta yerel seçimler, 2027 Ocak ayında da Genel Seçim olduğunu söyleyen Özerdağ, 2026 Mart ayı anayasa değişiklik referandumu için iyi bir tarih olduğunu dile getirdi.
“Toplum büyük bir kazanım elde edecek”
Referandumun basit bir işlem olduğunu ve büyük bir masrafı da olmadığını anlatan Bertan Özerdağ, “Sadece referandum günü çalışacak olan vatandaşların ödemesi yapılacak. Büyük bir masraf da söz konusu değildir” diye konuştu.
Yargıdaki gecikmenin tüm topluma ağır bir maliyet yüklediğini söyleyen Özerdağ, yapılacak anayasa değişikliğiyle vatandaşların adalete daha hızlı erişeceğini ve bunun toplum açısından ciddi bir kazanım olacağını ifade etti. Hazırlanan metnin siyasi müdahalelerle değişmesine izin vermeyeceklerini belirten Özerdağ, Barolar Birliği’nin desteğinin de bu süreçte hayati önemde olduğunu sözlerine ekledi.
Esendağlı: Anayasa değişikliğini destekliyoruz
Barolar Birliği Başkanı Hasan Esendağlı da Yüksek Mahkeme tarafından hazırlanan anayasa değişikliklerine destek verdiklerini ve bu değişimin yargıdaki sıkıntıların önünü açacağını ifade etti.
Pratikte yaşanan sıkıntıları örnekler vererek açıklayan Esendağlı, 689 ceza davası ve 1000 hukuk davasının beklemede olduğu bilgisini paylaştı. Yüksek Mahkeme’nin üzerindeki yük nedeniyle davalara yetişememesinin çok normal olduğunu ve bunun ortadan kalkması için bu değişikliklere halkın onay vermesi gerektiğinin altını çizen Başkan Esendağlı, birikimler nedeniyle 30’u aşkın zanlının 2 yıldır hükümsüz tutuklu olarak cezaevinde beklemesini örnek verdi.
Tutuklu olmayan ancak yargılanmayı bekleyen zanlıların da yurtdışı yapamama gibi sorunlar yaşadığını anlatan Esendağlı, “Bu yüklerin yarattığı sıkıntılar ciddi boyutta. Bir yargılanma süreci 6 yıla kadar uzayabiliyor” diyerek adaletin erken tecelli etmesinin önemini vurgulayan Esendağlı, yapılacak anayasa değişikliği ile sorunların çözülmesinde önemli bir yol alınacağını kaydetti.
Fotoğraflar: Özmen YILANCILAR




















Yorumlar kapalı.