Mustafa GÜRSEL
Kıbrıs’ta 19’uncu ve 20’nci yüzyılda günlük yaşamda kullanılan eserler, Lefkoşa’daki Kıbrıs Özel Etnografya Müzesi’nde, gerçeğe uygun şekilde oluşturulan mekanlarda sergileniyor.
Ergün Pektaş tarafından, uzun yıllar süren özverili çabalar sonucu oluşturulan müzede toprak, taş, maden, cam, porselen, kumaş, doğal malzeme ve tahtadan yapılmış binlerce kültürel eser bulunuyor.
Etnografya Müzesi, zaman makinesi gibi… Kapısından girildiği anda geçmişe yolculuk başlıyor. Ziyaretçiler kendilerini 100-150 yıl öncesininin Kıbrıs’ında buluyor… Müzedeki eserler, gerçeğe tamamen uygun olarak ve o zamanlardaki malzemeyle yapılmış mutfak, berber, demirci, sündürmeli köy evi, kasaba evi, Osmanlı divan odası ve köy kahvehanesi gibi mekanlarda sergileniyor.
Müzedeki etkileyici atmosfer, geçmiş uzak yıllar geri gelmiş hissi uyandırıyor. Ziyaretçiler kendilerini bir anda, tüm eşya ve aletleriyle bir tamam olan 100 yıl önceki bir berber dükkanında, 150 yıl önceki bir köy evinde, bir demircide buluyor… Müzedeki sabanlar kullanıma hazır. Kuyu ve taş yalaklar, birazdan davar ovadan gelip su içecekmiş gibi. Eski zamanların gösterişli yatakları, içlerinden birer prenses uyanıp kalkmış etkisi yaratıyor. Mutfaktaki birbirinden güzel tabaklar, sanki de yeni yıkanıp da yerlerine özenle yerleştirilmiş. Demirci atölyesi, ustası yakın bir yere gitmiş de her an gelebilir gibi duruyor.
Müzede, son iki yüzyılda Kıbrıs insanının kullandığı, artık günümüze çok uzak bir estetik ruhla yapılmış her biri sanat eseri olan oymalı ahşap dolaplar, kök aynalar, sandıklar, takılar, porselenler, süs eşyaları, dokumalar, nakışlar, kıyafetler, gümüş ve bakır işleri, tarım araç gereçleri, at arabaları, buğday harnup ve zeytin değirmenleri, toprak kaplar ve cam eşyalar, geçmişi günümüzle buluşturuyor. Bin metrekarelik kapalı alanda ve üç katta sergilenen kültürel eserler oldukça iyi durumda ve özel tedbirlerle titizlikle korunuyor.
Müzenin kurucusu Ergün Pektaş, eski bir sanayici. Etnografya Müzesi’ni eski fabrika binasına kurdu. Müzenin tüm tasarımını, tarihi kaynaklara dayanarak kendisi yaptı. Pektaş, müzesiyle ilgili olarak, “Amacımız, Kıbrıs’ta yaşayan yerel halkların üretkenliğini göz önüne sermek, halkımızın bilgisine sunmaktır” diyor. Etrografik kültür, onun hayattaki en büyük tutkusu. Bir ömürlük bu tutkusunun birikimlerini de müzede toplumla paylaşıyor. Müzenin kuruluşunda Ergün Pektaş’a kızları Tülin ve Derya Pektaş yardımcı oldu. Tülin Pektaş tiyatro sanatçısı. Derya Pektaş ise yağlı boya tuval ve boyalı ahşap eşya restorasyon uzmanı. Almanya’da yaşayan Pektaş kardeşler düzenli olarak Kıbrıs’a geliyor ve müzede çalışıyor. Müzedeki eserler hakkında ziyaretçilere sunum ve müze turunda anlatım yapıyor. Müzedeki eserlerin bakım ve restorasyonunu da Pektaş kardeşler yapıyor.
Müze turu bir kişi için bile rehber eşliğinde yapılıyor. Müzenin büyük bahçesi çok sayıda ve çok değişik taş eserlerle dolu. Bir bölümü park yeri olan bahçede ziyaretçiler için dinlenme mekanları bulunuyor. Müzenin bahçesinde, eski zamanların kümes hayvanları da var; güvercinler, tavuklar, ördekler ve tavus kuşları… Etnografya Müzesi, eski taş kaplardan yem yiyip su içen kümes hayvanlarıyla da bir tamam…
Ülke turizmi için de gerçek bir zenginlik, parlak bir renk olan Etnografya Müzesi’ne okullar da ilgi gösteriyor. Müzeyle ilgili giriş ücretleri ve diğer bilgiler, “ www.cyprusem.com” veya www.facebook.com/historymuseumcy üzerinden alınabiliyor. Lefkoşa Şehit Ecvet Yusuf Caddesi üzerinde, Orman Dairesi’nin az sağ ilerisinde bulunan Kıbrıs Özel Etnografya Müzesi, pazartesi hariç her gün 09.00-17.00 saatleri arasında ziyaret edilebiliyor.
Kıbrıs insanının geçip gitmiş uzak zamanlarda birlikte oluşturduğu ortak kültürün müzedeki binlerce eseri hem geçmişe, hem de geleceğe ışık tutuyor… “Kayıp Kıbrıs,” Etnografya Müzesi’nde yaşıyor…



















Yorumlar kapalı.