Ülkemiz 7 Ocak 2018’de genel seçime gitti…
Seçim sonucunda Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP), Halkın Partisi (HP), Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP), Demokrat Parti (DP), Ulusal Birlik Partisi (UBP) ve Yeniden Doğuş Partisi’nden (YDP) vekiller, Cumhuriyet Meclisi’ne girdi.
Altı parti arasından CTP, HP, DP ve TDP, dört partili hükümet dönemini başlattı.
Bir yıl önce değişim istediğini ortaya koyan toplum, meclise gönderdiği siyasi partilerle bunu kanıtladı. Büyük umutlar ve beklentilerle göreve gelen hükümet, ne yazık ki aradan geçen bir yıllık sürede halkın beklentilerine yanıt veremedi. Toplumun yüksek bir kesimi, hükümeti başarısız bulduğunu ifade ediyor.
Sadece hükümet değil, meclis ve siyasi partiler de büyük güven kaybı yaşıyor.
Bir yıl içerisinde güven notlarında ciddi oran düşüren bu üç kurumun toplumu hayal kırıklığına uğrattığı görülüyor.
Sadece siyasi anlamda değil, toplumun, çalışanların hak savunucusu olan sendikalar da, en az siyasiler kadar güven kaybı yaşıyor.
Göç, Kimlik ve Hak Çalışmaları Merkezi’nin (CMIRS) üç ayda bir düzenli olarak, telefonda görüşerek gerçekleştirdiği anket çalışmasının sonuçları, özellikle siyasiler tarafından sorgulanmalı.
Mart 2019 anket sonucuna göre, “En az güven duyulan kurumlar” arasında sırasıyla siyasi partiler, sendikalar, meclis oldu. Hükümet ise altıncı sırada yer alarak, güvensizler listesine girdi.
CMIRS Direktörü Mine Yücel, üç ay önceki ankete göre bu dönemde az da olsa güven artışı görüldüğünü belirterek “Bu artışı, geçmiş çalışmalarımızda bunu özellikle bahar aylarında yukarıya doğru seyreden mutluluk ve güven rakamları olarak gözlemlemiştik. Bu dönemde de böyle bir artış söz konusu olabilir. Bunun bir diğer yorumu da çalışmanın dövizde bir iyileşme dönemi içerisinde gerçekleştirilmiş olması olabilir” dedi.
Koalisyonu başarısız buluyorlar
Ankete katılanların yüzde 82.6’sı dört partili koalisyonu başarısız bulduğunu belirtti.
Bu oran üç ay önceki çalışmada yüzde 82.8’di. Bu da, hükümetin son 3 ayda toplumun algısında başarılı olma yönünde herhangi bir adım atmadığını gösteriyor.
Koalisyonun başarılı olduğunu düşünenlerin oranı sadece yüzde 16.4.
Bu güven eksikliğinin sebebi ne?
Meclisin, hükümet ve siyasi partilerin aldığı kararlar bire bir hayatımızı etkiliyor.
Mart 2019 anketinde “güven” listesinde hükümet 6’ncı, meclis 9’uncu ve siyasi partiler 11’inci yani en son sırada yer aldı.
Son genel seçimler baz alınarak yaptığımız “güven” sıralamasında toplumun çizdiği tabloda farklılıklar olduğu görülüyor.
Seçim sonrası 6 siyasi partimiz, meclise girdi… Seçimlerin hemen akabinde yapılan ankette yani Şubat 2018’de toplumun meclise “güven” notu 5 üzerinden 2.98’di. Başlangıç için oldukça iyi bir not alan meclis, maalesef bunu koruyamadı. Meclisin güven notu, Haziran 2018’de 2.68’e, Eylül 2018’de 2.12’ye, Aralık 2018’de ise 2.25’e düştü. Mart 2019 anketinde ise notunu 2.33’e yükselten meclis, yine ilk başlarda kazandığı güven notunu yerine koyamadı.
Sıra geldi hükümete… CTP, HP, TDP ve DP’den oluşan dörtlü koalisyon hükümeti, toplum için büyük umuttu. Şimdi koalisyonu başarısız bulan toplum, doğal olarak güven kaybı da yaşıyor.
Hükümet göreve geldikten hemen sonra yapılan Şubat 2018 anketinde, 5 üzerinden 3.15 puan alarak güven notunu karnesine yazdırdı. Yeni hükümet için başlangıç notu olan puan, Haziran 2018’de 2.78’e, Eylül 2018’de 2.20’ye geriledi. Aralık 2018’de notunu 2.48’e yükselten hükümet, Mart 2019’da 2.53 puanla güven puanını yukarıya çekti. Ancak bu sonuç, sevindirici değil düşündürücü nitelikte. Çünkü hükümet, bir yıl önce elde ettiği 3’ün üzerindeki güven puanını yakalayamadı.
Ve meclis ile hükümeti oluşturan siyasi partiler…
CMIRS’in yaptığı anket çalışmalarının sonuçlarına göre, toplumun siyasilere güveninin kalmadığını söylemek mümkün.
Siyasi partilere “güven” notu en düşük seviyede. 11 kurum arasında en son sırada.
Siyasi partilere olan güven Şubat 2018’de 5 üzerinden 2.65, bu rakam Haziran 2018’de 2.20 ve Eylül 2018’de en düşük not olan 1.83’e düştü. Aralık 2018 anketinde notunu az da olsa yükselten siyasi partiler, 2.01 puana ulaştı ve Mart 2019’da notunu 2.07’ye çekti. Ancak listenin son sırasında kaldı.
Sıralama değişti
CMIRS Direktörü Mine Yücel, Mart 2019 anketinde artan mutluluk oranlarının tüm kurumlara az da olsa artan güvenle de örtüştüğünü belirtti.
En çok güven duyulan kurumların sırasıyla polis, Cumhurbaşkanı ve yargı şeklinde oluştuğunu ifade eden Yücel, bir önceki ankete göre sıralamada değişiklik olduğunu söyledi.
Yücel, Cumhurbaşkanı’nın bu dönemde en çok güven duyulan ikinci makam sıralamasına yükselerek, yargının önüne geçtiğini kaydetti.
Yine aynı şekilde geçmiş çalışmalarda da olduğu gibi, en çok güven duyulan siyasi makam olarak Cumhurbaşkanı’nın ön plana çıktığını belirten Yücel, en çok memnuniyet duyulan kurumlar sıralamasında da değişiklik olduğunu söyledi.
Yücel, katılımcıların en çok memnun olduğu kurumların sırasıyla Cumhurbaşkanı, polis ve yargı olduğunu belirterek Aralık 2018 anketinde “En güvenilen ve memnun olunan kurumların” sırasıyla polis, yargı ve Cumhurbaşkanı olduğunu anımsattı.
Polise güven var
Mart 2019 anketinde kurumlara duyulan güven sıralaması -en fazla güven duyulandan, en az güven duyulana- şöyle:
“1. Polis; 2.Cumhurbaşkanlığı; 3. Yargı; 4. Meclis; 5. Dini kurumlar; 6. Hükümet; 7. Medya; 8. Finansal kurumlar; 9. Meclis; 10. Sendikalar; 11. Siyasi partiler.”
“En güvenilir” kurum olan polisin güven puanlarına bakıldığında da bir yıl içerisinde inişli çıkışlı bir seyri olduğu görülüyor. Polis, en yüksek güven puanını 5 üzerinden 3.65’le Ekim 2017 anketinde aldı.
Buna göre, Eylül 2015’te 5 üzerinden 3.26, Ocak 2016’da 3.27, Nisan 2016’da 3.47, Temmuz 2016’da 3.13, Ekim 2016’da 3.27, Ocak 2017’de 3.35, Nisan 2017’de 3.41, Temmuz 2017’de 3.34, Ekim 2017’de 3.65, Şubat 2018’de 3.48, Haziran 2018’de 3.43, Eylül 2018’de 3.20, Aralık 2018’de 3.36, Mart 2019’da 3.48 puan aldı.
Yargıya güvende düşüş
Yargının güven notu ise geçmiş anketlere kıyasla düşüş gösteriyor.
Eylül 2015’te 5 üzerinden 3.05 olan yargının güven notu, Haziran 2018’de 3.39’a yükseldi, Eylül 2018’de 3.14’e düştü, Aralık 2018’de 3.22 ve Mart 2019’da 3.30 oldu.
Yargının güven puanı Ocak 2016’da 3.05, Nisan 2016’da 3.21, Temmuz 2016’da 3.11, Ekim 2016’da 3.19, Ocak 2017’de 3.19, Nisan 2017’de 3.22, Temmuz 2017’de 3.35, Ekim 2017’de 3.29, Şubat 2018’de 3.34’tü.
Bir yıl önce yapılan Şubat 2018 anketine bakıldığında yargının aldığı güven puanında az da olsa düşüş olduğu görülüyor.
Cumhurbaşkanlığı ikinci sırada
Cumhurbaşkanı’na güven puanı Eylül 2015’te 5 üzerinden 3.06, Ocak 2016’da 3.34, Nisan 2016’da 3.38, Temmuz 2016’da 3.28, Ekim 2016’da 3.13, Ocak 2017’de 3.29, Nisan 2017’de 3.24, Temmuz 2017’de 3.32, Ekim 2017’de 3.25, Şubat 2018’de 3.61, Haziran 2018’de 3.45, Eylül 2018’de ise 2.96 oldu. Aralık 2018’de ise notunu 3.08’e yükseltti ve Mart 2019’da bu not 3.33 oldu.
Nisan 2015’te Cumhurbaşkanı seçilen ve göreve başlayan Mustafa Akıncı, “güven” seviyesini her zaman üst düzeyde tutmayı başardı. Üç ayda bir yapılan anketlerde puanını zaman zaman da olsa çok az düşüren Akıncı, her zaman “en güvenilir” listesinde olmayı başardı.
Akıncı, Mart 2019 anketinde “en güvenilir” sıralamasında ikinci oldu.
Siyasi partiler bir türlü güven kazanamıyor
Eylül 2018 anketinde olduğu gibi Mart 2019 anketinde de, en az güven duyulan kurum siyasi partiler oldu.
Eylül 2015’te yapılan ankette güven puanları 5 üzerinden 1.75 olan siyasi partilerin; Ocak 2016’daki notu 1.72; Nisan 2016’da 1.73; Temmuz 2016’da 1.79; Ekim 2016’da 1.94; Ocak 2017’de 1.73; Nisan 2017’de 1.99; Temmuz 2017’de 1.83; Ekim 2017’de 2.21; Şubat 2018’de 2.65, Haziran 2018’de 2.20 oldu.
Eylül 2018 anketinde güven notunu 5 üzerinden 1.83’e düşüren siyasi partilere, güvenin giderek azalması insanların siyasete olan güveninin de düştüğünü ortaya koydu.
Aralık 2018 anketinde siyasi partiler güven notunu 2.01’e yükseltti ama bu listenin en sonunda olmasını engellemedi. Mart 2019 anketinde aynı sonuç görüldü. 11 kurum arasından son sırada yer alan siyasi partilerin güven notu 2.07 oldu.
Meclisin notu düşüyor
7 Ocak 2018’de yapılan genel seçimin ardından Cumhuriyet Meclisi’ne giren 6 siyasi partinin vekilleri, ne yazık ki halkın güvenini yavaş yavaş kaybetmeye başladı.
Meclisin güven puanı oldukça düşük.
Meclisin güven puanı Ocak 2016’da 1.90, Nisan 2016’da 1.88, Temmuz 2016’da 2.16, Ekim 2016’da 2.32, Ocak 2017’de 2.10, Nisan 2017’de 2.32, Temmuz 2017’de 2.21, Ekim 2017’de 2.53, Şubat 2018’de 2.98; Haziran 2018’de 2.68 oldu. Meclisin güven notunun Eylül 2018 anketinde 2.12’ye geriledi.
Aralık 2018 anketindeki notu 2.25 olan meclis, Mart 2019’da notunu 2.33’e yükseltti ancak “en güvensizler” listesinde yer aldı.
Meclis, göreve geldiklerinde 2.98 puan olan güven puanını şimdi 2.33’e geriletti.
Sendikalar da güven kaybı yaşıyor
Çalışanların sesi olan, haklarını savunan, hükümet icraatlarına karşı tavır ortaya koyan sendikalar da toplum için “güvensizler” listesinde…
Sendikaların güven notu Nisan 2016’da 5 üzerinden 2.26; Ekim 2016’da 2.99; Ocak 2017’de 2,61; Nisan 2017’de 2.55 puan; Temmuz 2017’de 2.49; Ekim 2017’de 2.81; Şubat 2018’de 2.84’tü.
Haziran 2018 anketinde büyük düşüşle güven notunu 2.60’a düşüren sendikalar, Eylül 2018’de puanını 2.18’e düşürdü, Aralık 2018’de 2.29’e yükseltti ama güven için yeterli olmadı.
Aradan üç ay geçtikten sonra yeni yapılan ankette de, sendikalar güvenesizlik çizgisinde kalmaya devam etti. Sendikalar, Mart 2019 anketinde de notunu 5 üzerinden 2.29’da tuttu.
Yorumlar kapalı.