KKTC’nin en önemli ihraç maddesi hellimin ihracatı Orta Doğu’daki savaş nedeniyle durdu. Aylık 850 ton hellim ihracatının durması üreticiyi krize soktu!
“Ürünler ulaşamadı”… SÜİB Başkanı Meriç Avunduk, KKTC’den Orta Doğu’ya her ay yaklaşık 30 konteyner ihracat yapıldığını ve bunun yüzde 98’ini hellimin oluşturduğunu belirterek, aylık 850 ton hellimin bu bölgeye gönderildiğini ifade etti. Avunduk, bunun aylık 4–4,5 milyon dolarlık bir ihracat anlamına geldiğini kaydederek, savaş nedeniyle ihracatın tamamen durduğunu söyledi.
“Yeni ve sürdürülebilir politika şart”… Savaş öncesinde gönderilen ürünlerin alıcılarına ulaşamadığını aktaran Avunduk, sevkiyatların tamamlanamaması nedeniyle ödemeleri de alamadıklarına vurgu yaptı. Merkez Bankası Başkanı ile görüştüklerini ve önümüzdeki haftaya kadar bir paket açılımı yapılacağının sözünün alındığını ifade eden Avunduk, hükümettin acilen yeni ve sürdürülebilir politikalar üretilmesi gerektiğine dikkat çekti.
“Üretim devam ediyor. En pik dönem!”… SÜİB Başkanı Avunduk, mart, nisan, mayıs ve haziran aylarının çiğ süt üretiminin en yoğun olduğu dönem olduğunu belirterek, sektörün ciddi bir çıkmazla karşı karşıya olduğunu vurguladı. Üretimin durmadan her gün devam ettiğini anlatan Avunduk, ürünleri depoladıklarını ancak bunun da çare olamayacağını dile getirerek kriz ortamının ne kadar süreceğinin bilinmediğini belirtti.
Cemre CEMALİ
Orta Doğu’da başlayan savaş, KKTC’nin en önemli ihraç maddesi olan hellimi vurdu. İran’a yönelik saldırıların ardından Hürmüz Boğazı’nın kapatılması, KKTC’den Orta Doğu’ya yapılan süt ürünleri ihracatının durmasına neden oldu.
Ülkeden Orta Doğu’ya her ay yaklaşık 850 ton hellim ihraç edilirken, sevkiyatların durmasıyla birlikte gönderilen ürünler yolda mahsur kaldı ve alıcılarına ulaşamadı.
Sevkiyatların tamamlanamaması nedeniyle ihracatçı firmalar ödemelerini de alamazken, bir yandan üretim durmadan her gün devam ediyor.
Üstelik depolarda biriken hellim stokları nedeniyle imalatçılar yeni depolar kiralamaya başladı ancak onlar da dolmak üzere.
KIBRIS’a konuşan Süt Ürünleri İmalatçıları Birliği (SÜİB) Başkanı Meriç Avunduk, aylık yaklaşık 4–4,5 milyon dolarlık ihracat anlamına gelen sevkiyatın tamamen durduğunu belirterek, en büyük ihracat pazarının kapanması nedeniyle ciddi bir kriz yaşandığını açıkladı.
Avunduk, “bunu finanse edemiyoruz çünkü dolduk, taştık çıkmaza girdik” diyerek yeni ve sürdürülebilir politikaların acilen üretilmesi gerektiğine dikkat çekti.
“Süt üretiminin yüzde 55’i ihraç ediliyor”
SÜİB Başkanı Meriç Avunduk, Orta Doğu’da başlayan savaşın ardından Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasının uluslararası nakliyatı ve lojistiği durdurduğunu ifade ederek, “Bu, ürettiğimiz ürünlerin Orta Doğu’ya yani; Kuveyt, Suudi Arabistan, Irak, İran, Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkelere gidememesi demektir.” dedi.
Avunduk, KKTC’den yapılan ihracatın büyük bir kısmının Orta Doğu’ya gerçekleştirildiğini belirterek “Süt üretiminin yüzde 55’i ihracata gidiyor. Bu oranın içinde de Orta Doğu’ya giden rakam yaklaşık yüzde 35-40’lara denk geliyor.” ifadelerini kullandı.
Savaştan önce firmalar tarafından Orta Doğu’ya gönderilen TIR’ların içerisinde yer alan konteynerlerin denizde mahsur kaldığını kaydeden Avunduk, ürünlerin asıl alıcılarına ulaşamadığını söyledi ve şöyle devam etti:
“Aşağı yukarı 30 konteyner denizde kaldı. Şu an bunların akıbetinin ne olacağını, nasıl çözeceğimizi araştırıyoruz. Krizin içerisindeyiz. Bunlar savaştan önce gönderdiklerimizdi. Bu ürünleri alıcıya teslim edemezsek, ödemesini alamayız. Parasını alamazsak aldığımız sütü, personellerimizi veya tedarikçilerimizi nasıl ödeyeceğiz?”

“Ulaşamayan mallar için finans sözü verildi”
Avunduk, konuyla ilgili pazartesi günü Merkez Bankası Başkanı ile bir toplantı gerçekleştirdiklerini belirterek, toplantıya Başbakanlık ve Kıbrıs Türk Süt Endüstrisi Kurumu (SÜTEK) yetkililerinin de katıldığını söyledi.
Avunduk, Merkez Bankası Başkanı tarafından kendilerine önümüzdeki haftaya kadar bir paket açılımı yapılacağının sözünün verildiğini ifade ederek, “En erken zamanda çıkarılırsa en azından savaştan dolayı yerlerine, müşterilerimize ulaşamayan mallarımızın finansı, geçici de olsa bizi rahatlatacak.” vurgusu yaptı.
Bunun dışında hükümetten yeni ve sürdürülebilir politikaların acilen üretilmesi gerektiğini belirten Avunduk, Merkez Bankası’nın sağlayacağı finansmanın kapsamına da değindi:
“Merkez Bankası sadece Şubat ayında yani savaştan önce gönderdiğimiz ve denizde mahsur kaldığı için müşterilere gidemeyen ürünler için bir finans sağlayacak. Ayrıca bu finans hibe olmayacak, faizli bir borç olacak. Sıfır faizli bir finans kaynağı değil”
Avunduk, savaşın ne kadar süreceğinin belli olmadığını vurgulayarak, “1 ay da sürebilir, 1 yıl da sürebilir. O yüzden bu savaş bitene kadar veya Orta Doğu’ya yapılan ihracat yolumuz açılana kadar hükümetin ve Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı’nın da acilen bir politika üretmesi lazım” dedi.
Konuyla ilgili yetkililerle görüşmelerin sürdüğünü belirten Avunduk, sürecin hızlandırılması gerektiğini ifade etti.
“Ayda 850 ton hellim ihraç ediliyor”
KKTC’den Ortadoğu’ya her ay yaklaşık 30 konteyner ihracat yapıldığını belirterek, bunun yüzde 98’inin hellim olduğunu ifade etti.
Savaş nedeniyle bu ihracatın durduğuna dikkat çeken Avunduk, “Tüm firmaların yaptığı ihracat kapsamında her ay yaklaşık 840-850 ton hellim bu bölgeye gidiyor. Her firmanın payı farklıdır, farklı ülkelere gidiyor ama her ay yapılan ihracatın maddi değeri ayda 4-4.5 milyon dolardır ve bu şu an durdu” dedi.
Nakliyede ciddi sorunlar yaşadıklarını da dile getiren Avunduk, ürettikleri ürünleri yükleyecek konteynerleri temin edemediklerini de değindi:
“Savaş nedeniyle nakliyede ciddi sorunlar yaşıyoruz. Ürettiğimiz ürünleri yükleyeceğimiz konteynerleri temin edemiyoruz. Çünkü uluslararası gemicilik firmaları ve armatörler güvenlik gerekçesiyle bu hizmeti durdurdu. Biz de bu nedenle ürettiğimiz ürünleri, hellimleri ihracata veremiyoruz. Bundan dolayı da ürünler elimizde kaldı, imalatçıların depolarında birikti. İmalatçıların depoları sonsuz değil, depo kiralamaya başladık. Kiraladığımız depolar da doldu.”
“En büyük ihracat pazarımız kapandı”
Üretime ara verme şanslarının da olmadığını vurgulayan Avunduk, süt üretiminin günlük devam ettiğini belirterek şunları söyledi:
“Bugün konteyner yok, üretim yapmayalım ya da şu kadar gün sonra yaparız gibi bir durum söz konusu değil. Biz ara veremiyoruz. Çünkü inekler her gün süt veriyor. Bu sütün dayanıklılığı yoktur; en fazla 48 saat bekletip daha sonra ürüne çevirmemiz gerekir. Hellim, kaşar, yoğurt gibi ürünler üretmek zorundayız.”
Bir yandan süt üretiminin devam ettiğini, diğer yandan ise en büyük ihracat pazarının kapanması nedeniyle ciddi bir kriz yaşandığını belirten Avunduk sözlerine şöyle devam etti:
“Bir yandan her gün süt üretimi var ve süt geliyor. Bir yandan biz ürettiğimiz ürünün yarısından fazlasını ihraç ettiğimiz bölge kapandı. Bundan dolayı imalatçılar ve imalatçılarla birlikte hayvan yetiştiricileri de çok büyük sıkıntıda. Çünkü onların ürettiği sütü bizim almamız lazım. Biz alıyoruz ama ihraç edemiyoruz. Depolarımız doldu. Bunu finanse edemiyoruz çünkü dolduk, taştık çıkmaza girdik.”
“Pik sezonda kriz katlandı”
Önümüzdeki aylarda krizin daha da büyüme ihtimali olduğuna dikkat çeken Avunduk, özellikle çiğ süt üretiminin en yoğun olduğu döneme girildiğine dikkat çekerek “Daha da büyük sıkıntı şu ki mart, nisan, mayıs ve haziran ayları çiğ sütün en fazla üretiminin olduğu aylardır. Pik sezondur. Yıl boyunca en yüksek süt üretimi bu 3-4 ayda gerçekleşir. Bu dönemlerin dışında olsaydı çiğ süt üretimi yüzde 10-15 daha az olurdu. Ancak bu aylara denk geldiği için yaşanan krizler ikiye üçe katlanıyor ve gerçekten çok büyük bir çıkmazın içindeyiz.” ifadelerini kullandı.




















Yorumlar kapalı.