1. Haberler
  2. Kıbrıs
  3. Her derde deva Babutsa, yok oluyor, çare bulun

Her derde deva Babutsa, yok oluyor, çare bulun

Serdarlı Köyü’nde dedelerinden kalma babutsacılık işine sahip çıkan köy halkı, nerdeyse köyde yerleşik yaşamın başladığı günden bu yana ürettikleri babutsaların yok oluşunu izliyor ve yardım bekliyor

featured


MÜCADELEDE DESTEK BEKLİYORLAR… Serdarlı’daki babutsa üreticileri Kapalı Maraş’ta başlayarak, neredeyse babutsa ağacının olduğu her bölgeye uzanan Kaktüs Koşnili halk arasında bilinen adıyla Pamuklu Bit zararlısının, babutsa meyvesinin sonunu getirmek üzere olduğunu belirtti. Bu zararlı ile tek başlarına mücadele ettiklerini söyleyen üreticiler, Tarım Dairesi’nin mücadele için belirttiği yöntemlerin işe yaramadığını söyledi, yardım istedi.

Eniz ORAKCIOĞLU

Kapalı Maraş’taki Babutsalarda (Diken İnciri, Mısır İnciri) yıllar önce görülmeye başlayan Kaktüs Koşnili, Boya Koşnili, halk arasında bilinen adıyla Pamuklu Bit’i (Unlu Bit) olarak bilinen (Dactylopius Opuntiae) zararlısı şimdi neredeyse babutsanın bulunduğu tüm yerlere bulaşmış durumda.

Serdarlı Köyü’ndeki babutsa üreticileri ise Pamuklu Bit’in babutsa ağaçlarına verdiği zarar nedeniyle ağaçların kuruduğundan şikayet ederek, bu konuda etkili bir mücadelenin başlatılmasını istedi.

Serdarlı’da çok eski yıllara dayanan babutsa üretimi ise Pamuklu Bit nedeni ile neredeyse bitmek üzere, özellikle köy içindeki birçok babutsa ağacı kurudu.

Babutsa üreticisi Turgay Çoban, köy içindeki babutsaların yüzde 90’ının kuruduğunu söyleyerek, gelecek sene köyde üretimin sıfıra düşeceğini kaydetti.

Çoban, Pamuklu Bit’in özellikle babutsa meyvesinin olgunlaştığı yaz aylarında, sıcağın da etkisi ile yayıldığının altını çizerek, babutsa ağacının gövdesindeki ve yaprağındaki suyu emerek beslendiğini söyledi.

İlaçlamayı sadece kış aylarında yapabildiklerini söyleyen Çoban, tamamen çözüm olacak bir ilacın bulunamadığını kaydetti.

“İlaçlara çok para harcadım”

Çoban, Pamuklu Bit’in hastalık olmadığını ve insan sağlığına zararı bulunmadığını kaydederek, Pamuklu Bit’in ilk Kapalı Maraş’taki babutsa ağaçlarında, son yıllarda da Serdarlı’da görüldüğünü vurguladı.

Pamuklu Bit’in ilk görülmeye başladığı zaman Tarım Dairesi ile konuyu değerlendirdiklerini ve onların isteği üzerine bit bulaşmış dalların kesildiğini söyleyen Çoban, bu yöntemin bitten kurtulmak için işe yaramadığını ifade etti.

Çoban, Tarım Dairesi’nin, Türkiye’den gerekli ilacı soruşturacağını belirterek, ilaç satan tarımcıların da bu konuda çaresiz kaldığını ve bu biti öldürecek ilacı veremediklerini vurguladı.

Çoban, Tarım Dairesi’nin bazı yöntemlerle mücadelenin yapılabileceğini söylediğini fakat o yöntemlerin işe yaramadığını kaydetti. Çoban, Pamuklu Bit ile mücadele için birçok ilaç denediğini, ilaçlara hatırı sayılır paralar verdiğini kaydederek, “Kendi çabamla Pamuklu Bit ile mücadele etmeye çalışıyorum. Birçok ilaç denedim, en son denediğim ve satışı yasak olan bir ilacın işe yaradığını buldum, ama o ilacın da ülkemizde satışı yasak, yurt dışından ise 300-400 TL 5 Litresini getirebiliyorsunuz ki o da yasak” dedi.

“Belediyenin ilaçlaması da çözüm olmadı”

Köyde babutsa üreten ve bu işten para kazanan 6 kişi olduklarını kaydeden Çoban, herkesin bu konuda başının çaresine bakmaya çalıştığını, hatta bir kısım üreticinin Serdarlı Belediyesi’nden bu konuda yardım istediğinin altını çizdi.

Çoban, Belediye bir süre ağaçları ilaçlasa da kullandığı ilacın sorunu çözmediğine dikkat çekti.

Çoban, “Kendi imkânlarım ile deneye deneye bulduğum ilacı kış aylarında kullanmak gerekir. Yazda Pamuklu Bit zararlısı inanılmaz şekilde çoğalıyor. Kışta ilaçladığım köy içindeki babutsaları kurtardım. Aynı zamanda köyden uzak olan ovadaki babutsaları da kurtardım ve iyi durumdalar” şeklinde konuştu.

Çoban, köy içindeki babutsaların yüzde 90’ının kuruduğunu söyleyerek, gelecek sene köyde üretimin sıfıra düşeceğini kaydetti.

“50 yıl var babutsa üretiyorum”

Çoban, sadece ovada 15 dönüm babutsa ağacı olduğuna dikkat çekerek, babasına ve kardeşlerine de ait olan köy içerisindeki babutsaların bir kısmını ilaçladıklarını söyledi.

Babutsa üretiminin dededen geldiğini vurgulayan Çoban kendinin 50 yıldır bu işle uğraştığına dikkat çekti.

Çoban, ilk etapta küçük bir seyyar arabada satış yaptığının altını çizerek, uzun bir süredir paketleyip marketlere verdiğini belirtti. Tanesini 1 TL’ye sattıklarını bir pakette 10 tane olduğunu ve 10 tanesini markete 10 TL’ye sattıklarını vurgulayan Çoban, marketlerinde kendi karını üzerine koyarak sattıklarını anlattı.

Gökhan: Öncelikli adımın ağaçların seyreltilmesi

Öte yandan birkaç hafta önce Tarım Dairesi yetkilileri açıklama yaparak, üreticileri kaktüs koşnili hakkında bilgilendirmişti.

Tarım Dairesi Müdürü Reşat Değirmenci koşnile karşı birlikte mücadelenin çok önemli olduğunu, bir bölgede kısım kısım yapılacak mücadelede başarı elde etmenin mümkün olmayacağını vurguladı. Değirmenci, “Bir kesimin mücadele ettiği başka bir kesimin ise mücadele vermediği yerlerde başarı elde edilemez. Birlik içerisinde mücadele şart. Belediyenin de dahil olup evlerin bahçelerindeki babutsaların da temizlenmesi lazım” dedi. KKTC’de ihracatı yapılmasa dahi Avrupa’da düzenlenen fuarlarda önemli bir pazarı bulunduğunu gördüklerini kaydeden Değirmenci, “Babutsanın üretiminden yanayız, bu ürünün daha fazla ticarileştirilmesi taraftarıyız” dedi. Değirmenci, Serdarlı ve İskele’de köyünde babutsa yetiştirmek için arazilerin ayrıldığına da işaret etti. Değirmenci, koşnil ile mücadele ile ilgili olarak eğitimler de verileceğini söyledi.

Tarım Dairesi Ziraat Mühendisi Bahar Gökhan, geçtiğimiz günlerde konu ile ilgili yaptığı açıklamada, Babutsalarda görülen, beyaz unsu bir görüntüye sahip Kaktüs Koşnili ile mücadelenin zor olduğunu, öncelikli adımın zararlının yayılmasını yavaşlatmak için ağaçların seyreltilmesi olduğunu kaydetti.

Gökhan, Kaktüs Koşnili veya Boya Koşnili olarak bilinen (Dactylopius Opuntiae) zararlısı hakkında Türk Ajansı Kıbrıs (TAK) muhabirine yaptığı açıklamada, zararlının ağaçtan ağaca yayılma şeklinin Babutsa ağaçlarının birbirine teması, karınca ve rüzgar olduğunu kaydetti. 

Bahse konu koşnilin bir sanayisi bulunduğunu, zararlıdan gıda boyası, gıda ürünlerinin paketlerinin üzerinde E120 olarak yazılan karminik asit üretildiğini kaydeden Gökhan, Fransa’da karminik asit elde etmek için koşnilin üremesinin teşvik edildiğini, bunun için de babutsa (diken inciri) ekilmesinin teşvik edildiğini kaydetti.

Karminik asitin çok pahalı bir ürün olduğunu, on çeşidinin bulunduğunu ancak en değerlisinin kaktüs koşnilinden elde edilenin olduğunu anlatan Gökhan, karminik asidin koşnillerin ağaçtan toplanarak elde edildiğini ifade etti.

Gökhan, koşnilden elde edilen 1 gram boyanın bir gram altından daha değerli olduğunu da söyledi.

Gökhan, Koşnilin babutsa yaprağı üzerinde beslendiğini, beslenirken saldığı salgının, yaprakta sararmaya ardından da doku kaybına neden olduğunu zaman içinde de bitkinin kuruyarak öldüğünü anlattı.

Gökhan, Koşnille ilgili ilk şikayetlerin Kapalı Maraş’tan geldiğini daha sonra Serdarlı, Beyarmudu ve İskele’den de şikayetler almaya başladıklarını söyledi.

“Mücadele zor”

Koşnilin yaprak üzerinde beslenmeye başladıktan sonra üzerinde mumsu bir tabaka oluşturmaya başladığını anlatan Gökhan, “Bu mumsu tabakadan dolayı zirai ilaçla mücadele çok zor, bahse konu koşnil ile mücadelede ilk adım ağaçların seyreltilmesi” dedi. Ağaçların birbirine temas etmesinin engellenmesi, kesilen dalların da gömülmesi gerektiğini anlatan Gökhan, seyreltmenin ardından ağacın tepeden tırnağa ilaçlanmasını, ilaçlamanın da meyvelerin toplanmasının ardından yapılmasını tavsiye etti.

Ağaçların seyreltilmesinin ilaçlamada önemli rol oynadığına da dikkat çeken Gökhan, ağacın her kesimini ilaçlamak için ulaşılması gerektiğinin önemine işaret etti.

Gökhan, böceğin sadece bitkiye zarar verdiğini, insan sağlığına herhangi bir olumsuz etkisi bulunmadığını kaydetti.

“Doğal yöntemlerle mücadele”

Koşnilin 7 tane doğal düşmanı bulunduğunu ancak bunların ülkede bulunmadığını belirten Gökhan, ev yapımı ilaçların kullanılabileceğini de kaydetti. Gökhan, bunlardan birinin Zangalak (Tespih) Ağacı meyvelerinin yeşil olduğu evrede ezilip 48 saat suda bekletilmesiyle elde edilen sıvı olduğunu; diğerinin de 100 litre suya 250 gr Arap Sabunu karıştırılarak elde edildiğini kaydetti.

Gökhan, Zirai ilaç olarak ise Spirotetramat, Buprofezin, Pyriproxyfen ve Imidacloprid içerikli ilaçların kullanılması gerektiğini belirtti.

Her derde deva Babutsa, yok oluyor, çare bulun
+ -

Yorumlar kapalı.

AI ile Haber Hakkında Sohbet

AI ile Haber Hakkında Sohbet

Yapay zeka yanlış bilgi üretebilir