Ceren ÖZBİL
Ülkemizde liseyi bitiren gençlerin ezici bir çoğunluğu üniversiteye gitmeyi seçerken, birçok sektörde de ciddi oranda ara eleman açığı oluşuyor. Bu açığın kapanması için de yurtdışından işçi getiriliyor.
Bu işçilerin bir bölümü çalışma izni ile ülkeye getirilirken, bir bölümü de kaçak olarak çalıştırılıyor. Bu durumun ülkede yarattığı sorunlar ise saymakla bitmiyor.
Bu sorunların başında da ara eleman açığını gidermek için getirilip kaçak çalıştırılan işçilerin emeklerinin sömürülmesi, ülkedeki gençlerin işsiz kalması, ülkedeki paranın yurtdışına çıkması, birçok sektörün, eleman eksikliği nedeniyle yok olma noktasına gelmesi ve gençlerin bir bölümünün de işsizlik nedeniyle göç etmesi yer alıyor.
Ara eleman açığının bedelinin bu kadar ağır olmasına rağmen, ülkedeki teknik okullara gerekli önem verilmiyor.
Kısa süre önce açıklama yapan Yüksek Öğrenim ve Dış İlişkiler Dairesi Müdürü Ziya Öztürkler, 2018 yılında liseyi bitiren gençlerin yüzde 75’nin üniversiteye gitmeyi tercih ettiğini bildirmişti.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’ndan alınan bilgiye göre de ülkede, 51 bin 700 civarında çalışma izinli işçi bulunuyor.
Ayrıca Türkiye Cumhuriyeti Lefkoşa Büyükelçiliği Kalkınma ve Ekonomik İşbirliği Ofisi’nin 2017 KKTC Ekonomi Durumu Raporu’nda, 2017 yılında çalışma izni ile KKTC’ye 44 bin 121 kişinin geldiği yer aldı.
Yine aynı raporda 2016 yılında ülkeye çalışma izni ile 39 bin 436, 2015 yılında 35 bin 197, 2014 yılında 33 bin 313, 2013 yılında 31 bin 222, 2012 yılında 31 bin 155, 2011 yılında 29 bin 819, 2010 yılında ise 29 bin 976 kişinin geldiği belirtildi.
KIBRIS Gazetesi’ne konuşan Maliye eski Bakanı Zeren Mungan ve Esnaf ve Zanaatkârlar Odası Genel Koordinatörü Hürrem Tulga, ülkedeki ara eleman açığının nedenlerini değerlendirdi.
Mungan, ülkede ciddi anlamda ara eleman açığı olduğunu söyleyerek, bunun çözümü için de ağırlıklı olarak meslek edindirmeye hassasiyet gösterilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Tulga ise burada esas dikkat edilmesi gerekenin, gençlerin üniversiteyi bitirdikten sonra işsiz kalması olduğunu belirtti ve bu kişilerin de bir süre ülkede işsiz kaldıktan sonra göç ettiğini kaydetti.
Mungan: Ülkede ciddi anlamda ara eleman açığı var
Maliye eski Bakanı Zeren Mungan, ülkede ciddi anlamda ara eleman açığı olduğunu söyledi ve bunun çözümü için de ağırlıklı olarak meslek edindirmeye hassasiyet gösterilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Ülkede “teknisyen” denebilecek anlamdaki işgücünde ciddi eksiklik olduğundan söz eden Mungan, haliyle de işverenlerin yurtdışından çalışan getirmek zorunda kaldığını anlattı. Mungan, şöyle konuştu:
“Biz, herkesi yüksek öğrenim mezunu yapmaya çalışıyoruz. Durum böyle olunca da herkes masa başı iş arıyor. Ciddi anlamda bir işgücü planlaması yapmamız gerekmektedir. Bursları, yüksek öğrenimden daha çok, ara eleman ihtiyacını karşılayacak alanlara yönlendirmeliyiz. Sanat okullarına gidenleri desteklemeliyiz. Sanat okullarında okuyanlara eğitimlerini tamamladıktan sonra hibe ve eğitim olanakları sunmalıyız.”
Tulga: Üniversiteli işsizler yaratılıp, göçe zorlanıyorlar
Esnaf ve Zanaatkârlar Odası Genel Koordinatörü Hürrem Tulga, liseyi bitiren gençlerin büyük bir çoğunluğunun üniversiteye gitmeyi tercih ettiğini ve bu nedenle de ülkede belli alanlarda çalışan, iş yapan kişiler bulmakta sorun yaşandığını yıllardır dile getirdiklerini anlattı.
Kıbrıs Türk esnaf ve Zanaatkârlar Odası olarak bu konu ciddi çalışmalar başlattıklarını kaydeden Tulga, Çıraklık Eğitim Merkezi’ni kurduklarını ifade etti.
Tulga, burada esas dikkat edilmesi gerekenin gençlerin üniversiteyi bitirdikten sonra işsiz kalması olduğunu belirtti ve bu kişilerin de bir süre ülkede işsiz kaldıktan sonra göç ettiğini kaydetti.
Hürrem Tulga, yapılması gerekenin üniversitelere kaynak aktarma değil, gençlere iş olanakları yaratma olduğunu söyledi.
“Yurt dışından çalışan getirilmek zorunda kalınıyor”
Liselerden mezun olan gençlerin yüzde 75’inin üniversitelere gitmesinin, birçok sektörde çalışanların yurt dışından getirilmesine ihtiyaç duyulması anlamına geldiğini söyleyen Tulga, şunları kaydetti:
“Hükümet yetkilileri ile defalarca bu konuyu görüştük ancak değişen bir şey olmadı. Bu, ülke için çok ciddi bir sorundur. Bir yandan ülke gençlerini göçe zorlarken, diğer yandan yurtdışından işçiler getiriyoruz. Hem de tanınmamış bir ülke olmamız nedeniyle kendi ülkelerinde ne yaptıklarına, o konuda çalışıp çalışmadıklarına bakmadan getiriyoruz. Gelen kişiler kayıt dışı çalıştırılıyor. Kayıt dışı ekonomi ortaya çıkıyor. Aslında insan kaçakçılığının sebebi de budur. Bu ülkenin en ciddi sorunlarından biridir. Herkes kendini sorgulamalı.”
“Başbakanlığa proje sunduk”
Tulga, Esnaf ve Zanaatkârlar Odası olarak başbakanlığa, ülkeye gelen işçilerin çalışacakları alanda eğitim alması, çalışacakları alanla ilgili bilgi ölçümleri yapılması konusunda proje sunduklarını belirtti.
Hürrem Tulga, ülkedeki birçok iş ve trafik kazasının ülkeye işçi olarak gelen kişiler tarafından yapıldığını, nedenin de işin uzmanı olmamalarından kaynaklandığını ifade etti.
“Yasalar yeterli ancak denetim yetersiz”
Ülkedeki yasaların, bir çalışanın o iş için uygun mu, değil mi denetlemek için yeterli olduğunu belirten Tulga ancak yasa olmasına rağmen yeterli denetleme yapılmadığını belirtti.
Tulga, “Kimin ne iş yaptığı bilinmelidir. Çalışanlar, çalıştığı alanlarda bilgi sahibi olmalıdır. Dünyada artık bu konuda bilgi sahibi olmayan tek ülke KKTC kalmıştır” dedi.
“Yıllardır Mağusa ofisini açmaya çalışıyoruz”
Ülkeye katkı sağlamak için Çıraklık Eğitim Merkezi olarak Mağusa’ya da bir şube açmaya çalıştıklarını belirten Tulga, bu konuda devletten yeterince destek görmediklerini anlattı. Tulga, şunları söyledi:
“Mesleki eğitimle birlikte ülkedeki istihdamı artırmalıyız. Böylelikle gençlerimiz ülkeden göç etmez, iç piyasada para akışı sağlanır ve ekonomi de canlanır. Ancak bu konuda neredeyse tek çalışma yapan kurum olmamıza rağmen beklediğimiz desteği göremiyoruz.”
Türkiye Cumhuriyeti Lefkoşa Büyükelçiliği Kalkınma ve Ekonomik İşbirliği Ofisi’nin 2017 raporu
Yıl İşsiz sayısı Çalışma izinli sayısı
2010 12 bin 619 29 bin 976
2011 9 bin 864 29 bin 819
2012 9 bin174 31 bin 155
2013 8 bin 929 31 bin 222
2014 9 bin 320 33 bin 313
2015 9 bin 43 35 bin 197
2016 8 bin 75 39 bin 436
2017 7 bin 453 44 bin 121
Çalışma Dairesi Faaliyet Raporu’na göre kaçak işçi sayısı
Tarih aralığı Kaçak işçi sayısı
01.10.16-30.09.17 182
01.10.15-31.08.16 330
01.10.14-30.09.15 287
01.10.13-30.09.14 378
01.10.12-30.09.13 269
29 Kasım 2016’da başlayıp 60 gün yürürlükte kalan muhaceret affından ise kaçak duruma düşen 6 bin 500 kişi yararlandı.



















Yorumlar kapalı.