Murat OBENLER
YDÜ-Telsim işbirliğinde hayata geçen ve ülkemizde bir ilk olan Engelsiz Sinema ve Aktivite Merkezi’ni YDÜ İletişim Fakültesi Dekan Yardımcısı,Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölüm Başkanı Yrd. Doç. Dr. Nuran Öze ve Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölümü Öğretim Görevlisi Ufuk Altunç ile konuştuk. Engelli Hizmetleri Koordinasyon Kurulu Başkanlığı görevine atanan yılların emektar dernek başkanı Günay Kibrit’in görüşleri ile de konuya farklı boyutlardan bakmaya çalıştık.
Öze: “Esas mesele insanların zihnindeki duvarları kaldırmasıdır”
Engelsiz Sinema Projesi ne zaman doğdu ve bizim ülkemizde geç kalındığını düşünüyormusunuz? Nuran Öze: Bir yıl önce ortaya çıktı. Özel gereksinimli bireylerin yeterli sosyalleşme pratiği gerçekleştirebileceği alanların noksanlığının farkına varılmasıyla ortaya çıktı. Tabi ki özel gereksinimli bireylerle ilgili ülkede çok şeyde geç kalındığını görüyoruz. İnsanların zihinlerindeki bariyerleri kaldırmak çok zor oluyor. Engelli arkadaşların kendi görme, zihinsel,fiziksel gibi engelleri yaşamaları yanında bizim toplumumuzun kendi çinde oluşturduğu çok yüksek duvarlar var. Genel olarak toplumsal bakışta özel gereksinimli bireylerin toplumdan soyutlanması gerektiği gibi bir tutum yerleşmiştir. Halbuki engeller bizim zihnimizdedir. Esas mesele sadece özel gereksinimli bireylere yönelik birşeyler yapmak değil,sadece bir yerlere ulaştırmak değildir. Esas mesele bu insanların hayata adapte olmasını sağlayabilmek için bizlerin zihnimizdeki duvarları kaldırmaktır. Tabi özel gereksinimli bireylerin de kendi içlerinde engellerinden daha yüksek inşa ettiklerini duvarları olduğuna inanıyorum. Toplumsal baskı da bu bireyler üzerinde tamir edilemez mental engeller yaratılmasına sebep oluyor.
Öze: “İnsan yaşamını yükseltecek altyapılar ülkeye çok geç geliyor”
Devletimiz 2018’de Engelli Hizmetleri Koordinasyon Kurulu kurma kararı alıyor. Bu da ülkemizde özel gereksinimli bireylerle ilgili bütünsel bir devlet politikası olmadığının bir göstergesidir. Nuran Öze: Bizim örnek aldığımız Avrupa standartlarından çok uzaktayız.(Moda şeyler ve akıllı telefon kullanımı dışında).İnsan yaşamını yükseltecek,refah seviyesini yükseltecek altyapıların ülkeye getirilmesinde veya inşasında çok geç kalıyoruz. Bu bizim kemikleşmiş sosyal,politik,ekonomik yapımızla da çok alakalıdır. Hep iki yönlü düşünmek gerekir. Eskiden insanlar bir engeli ayıp olarak algılardı. Ailelerin bunun bir engel olmadığını kabullenmesinin çok yavaş olduğunu görüyoruz. Kabullenişler zamanında olmuyor ama bilinç düzeyi yavaş yavaş yükseliyor. Eğitim seviyesinde dünyadaki ortalamanın üzerinde oranlara sahibiz ama bilinç düzeyinin ilerlemesi gerekir.

Öze: “Biz bu merkezle ezberleri bozmayı hedefledik”
Engelsiz Sinemaya dönecek olursak… Nuran Öze: Biz bu merkezle ezberleri bozmayı hedefledik. Engelleri kaldırmak zihinlerdeki ezberi bozmak demektir.Bu merkezi engelli derneklerinin katkılarıyla etkili bir şekilde kullanabilir bir konuma getirebilirsek gerçekten hem ülkeye hem bu insanlarımıza çok büyük katkı yapacağına inanıyorum. Dernek/birliklerin katkısı çok önemli.
Öze:“Telsim-YDÜ işbirliği ve ortak çalışması ile bu merkezi topluma kazandırdık”
Bir yıl öncesinden bu duruma nasıl ulaştınız? Nuran Öze: Telsim ile YDÜ’nün ortak çalışması ile bu projeyi 29 Kasım 2018’de hayata geçirdik. Telsim ve YDÜ bir protokol çerçevesinde birlikte çalıştı ve elimizden gelenin en iyisini yapmaya çalışarak bu merkezi topluma kazandırdık. STÖ ile de toplantılar düzenledik. Bu merkezin varlığından onları haberdar ettik ve ileride burayı kullanma odaklı planları olduğunu bizlere aktardılar. Biz de bu talepleri bir program çerçevesine oturtarak buranın sürekli kullanılmasını sağlamaya çalışacağız.
Altunç: “Toplamda 25 kişi 50 filmlik seti kullanarak sinema keyfi yaşayabilir”
Teknik olarak hangi engeller ortadan kalktı? Ufuk Altunç:Engelsiz SAM’da 20 kişilik oturma alanı vardır. Ön sıraya da 5 kişilik tekerlekli sandalye yerleştirilebilir alan mevcuttur. Surround ses sistemi ile donatılmış salonumuzda Türkiye’deki Sesli Betimleme Derneği’nden bağış karşılığı aldığımız 50’ye yakın filmi(bir kısmı sesli betimleme, bir kısmı görsel betimleme bir kısmı da her ikisinden) kullanma imkanı vardır. Yine bu merkezde 8 kişilik toplantı masamız ve oturma grubumuz vardır. 4 tane internet bağlantılı bilgisayarımız ve bir de projeksiyona bağlı bilgisayarımız vardır. Bu merkez ayrıca Wi-Fi’si olan aktivite merkezidir de. Çok rahatlıkla burada eğitimler verilebilir,çalıştaylar yapılabilir, engelli dernekleri kendi toplantılarını yapabilir. Dışarıda 2 adet engelli park yeri ayrılmıştır(bu etkinliklerde çoğaltılabilir). Park yerlerini,tuvaletleri “Engelli Standartları Kent ve Binaları’na Yönelik Uygulama Kriterleri” ne uygun olarak düzenledik. Bilgisini Ortopedik Engelliler Derneği’nden aldık. Mevzuatı okuduktan sonra yapacağımız işlerin sunumunu da kendilerine yaptık. Tabela üzerinde kullandığımız ikonda uluslararası olarak kullanılan Aktif Engelli (koşu halinde ilerleyen)simgesini kullandık. Bu ikonun da toplumda yaygınlaşmasını diliyoruz.
Nuran Öze: Engelli park yerinden kafeteryaya,lavabolara ve bu merkeze kadar hissedilebilir yüzey döşemeleri yerleştirmiştir. Bina girişleri zaten engelli dostudur. Kafetaryamızda görme engellilere özel braille alfabesiyle hazırladığımız dokunulabilir yüzeyli bir menümüz mevcuttur. YDÜ’nün topluma hizmet uygulamaları (sosyal sorumluluk projeleri)çerçevesinde salonun kullanımı için kendimiz de aktiviteler düzenliyoruz. En son öğrencilerimiz Algım Eğitim Merkezi’ndeki zihinsel engelli çocuklarına çizgi film gösterdiler. Şubat ayından itibaren de Emrah Öztürk hocamızın girişimleriyle her ay bir film göstereceğiz.
Burayı kullanmak isteyen özel gereksinimli bireyler,dernekler ne yapması gerekir?
Ufuk Altunç: Burası tüm özel gereksinimli birey ve örgütler için ücretsiz kullanıma açıktır. Sadece bizlerle [email protected] ve [email protected] adreslerinden veya İletişim Fakültesi’nin 0392 22 36464-dahili 5447 veya 5338 numaralarından bağlantıya geçmeleri yeterlidir.
Kibrit: “Eğitim ve iletişim alanlarında öncü iki kurumun işbirliği örnek bir merkez yarattı”
Engelli Hizmetleri Koordinasyon Kurulu Başkanı olarak Engelsiz SAM’ın hizmete girmesini nasıl değerlendiriyorsunuz? Günay Kibrit: YDÜ İletişim Fakültesi’nin Telsim işbirliği ile engellilere yönelik açmış oldukları “Engelsiz Sinema Salonu ve Aktivite Merkezi” ülkemizde engellilerimizin toplumla entegrasyonu açısından oldukça önemlidir. Böylesi bir merkez hem engelli sivil toplum örgütlerinin hem de bireysel olarak engellilerimizin gelişimine ve sosyalleşmesine çok büyük katkı sağlayacağına inancım tamdır. İhtiyaç duyduğumuz en önemli konuların başında gelen engelli farkındalığına de destek verecek olan bu değerli proje, eğitim ve iletişim alanlarında öncü olan iki kurumun işbirliğinde yapılması da ayrıca dikkat çekicidir. Bu tip projelerin diğer kurumlara da örnek olması dileklerimle projede emeği geçen herkese yürekten teşekkürler.



















Yorumlar kapalı.