Murat OBENLER
Mutlu mesut ormanda yaşayan canlılar ve aniden gelen bir inşaat kamyonu ile tüm rengini kaybeden bir yaşam…
Son yaşanan sel felaketi ile yine ülkemizin gündemine gelen çevre, çarpık kentleşme, altyapısız yollar, teller, sınırlar ve gittikçe niteliğini, niceliğini kaybeden arkadaşlık kavramına Lefkoşa Belediye Tiyatrosu’nun (LBT) yeni çocuk oyunu “Tilki ve Kirpi” vasıtasıyla bir de ‘tilki’, ‘kirpi’ ve ‘kelebeğin’ gözünden baktık.
Oyun yönetmeni, yazarı ve oyuncusu HaticeTezcan, oyuncu Asu Demircioğlu ve dekor & kostüm sorumlusu-animasyon çizimleri tasarımcısı Özlem Yetkili ile LBT’de buluştuk ve oyun kadar keyifli bir sohbet gerçekleştirdik.
Tezcan: 500 farklı kareyle 5 saatte ev yapımı bir animasyon çektik
SORU: Çocuk oyunlarında çok görmeye alışmadığımız animasyon kullanımı var. Buna nasıl karar verdiniz ve nasıl ürettiniz animasyonu?
ÖZLEM YETKİLİ: Çocukların dikkatini çekmek için Hatice Tezcan’ın aklına gelen bir fikirdi. Stop-motion tekniğiyle önce küçük birşeyler yaptık ve sonra da ben çizimleri yaptım. Yüzlerce parça çizim yaptım ve onları arka arkaya oynatınca hareket kazarak animasyona dönüştü. Çocuklar kadar biz de eğlendik. Yeni şeyleri denemeyi sevdiğimiz için kendimiz üretmeyi tercih ettik.
Çizimler 2 hafta civarı sürdü. Önce ormanın yeşil halini çizdik ve çektik. Daha sonra da değişen halini çizerek çektik. LBT’deki tasarım atölyesinde çektik animasyonu.
HATİCE TEZCAN: Bu özgün bir tasarımdır. Saniyedeki kare sayısı normale göre daha yavaş ilerliyor. Gösterdiğimiz kısa animasyonu seçerek ürettik. Yapım aşaması gerçekten çok keyifliydi. Sinevizyonda gördüğün 40 saniyelik görüntüyü 500 farklı kareyle 5 saatte çektik. Işığı ve düzeneği Umut Ersoy hazırladı. Ev yapımı stop-motion diyebiliriz. En son Play’a basıp animasyonu görünce büyük mutluluk yaşadık.
SORU: Animasyon hazırlığı ile sahne üstü oyunculuk hazırlığı aynı anda mı oldu yoksa bir sırayı mı takip ettiniz?
HATİCE TEZCAN: Herşey eş zamanlı yürüdü. Stop motion, sahne çalışması, dekor ve müzik hazırlığı aynı anda sürdü ve tüm parçalar bir araya gelince bu oyun ortaya çıktı. 10 Ekim’de çalışmalara başladık ve 19 Kasım’da prömiyer yaptık. Kısa bir süreydi ama çok rahat çalıştık. 10 yıldır çocuk oyunu çalışan biri olarak en rahat huzurlu çalıştığım çocuk oyunlarından birinin bu olduğunu söyleyebilirim.
Demircioğlu: Hepimiz çocuk oyunu için çok hassas çalıştık
SORU: Kirpi rolü yakışmış. Çocuk oyunlarının değişmez oyuncularından biri olarak bu role nasıl bir hazırlık süreci yaşadınız?
ASU DEMİRCİOĞLU: Hayatımın rolünü buldum. Kirpi olarak çok mutluyum. Hatice ile çalışmak çok tatlı. Özlem arkadaşımız büyük bir emekle ince ince çizimleri yaptı.
Bu yaş grubuna yönelik hemen hemen ilk kez bir çalışma yapıldı ve biz de çok hassas çalıştık. Dil, samimiyet, iletişim, animasyonlar hep bu süreçte üzerine hassasiyetle eğildiğimiz meseleler oldu. Pedagojik olarak İzel Seylani’nin Hatice Tezcan ile birlikte yaptığı çalışma bizlerin daha da rahat çalışmamızı sağladı. Zaten bu yaş grubu ile hep sevgiyle iletişim kuruyorum.
HATİCE TEZCAN: Asu geçtiğimiz hafta selama geçmek üzereyken bir çocuğu daha sonra bir tanesini daha kucağına aldı. Sonrasında tüm çocuklar kucağına çıkmak istedi. Bu karşılıklı duygu geçişi çok keyiflidir. Çocukları oyuna katmışız yani.
SORU: Çok güzel özgün müzikler de bu keyifli oyuna eşlik ediyor…
HATİCE TEZCAN: Çocuk oyunlarında bir kalite ortaya koyuyorsak, bir çizgi tutturmuşsak bunda Ersen Sururi’nin de müzikal anlamda katkısı vardır. Bu oyunda 3-7 yaşı hedef aldık ve Ersen Sururi’nin bu oyun için yaptığı besteleri kullandık.
Tezcan: Hem yönetmek hem oynamak çok zor, çünkü çocuk oyunu büyük sorumluluktur
SORU: Özellikle bu yaş grubu için nasıl bir metin çalışması yapıldı. Pedagojik olarak uzmanlardan görüş vs. alındı mı?
HATİCE TEZCAN: Tilki ile Kirpi’yi bir oyuncu ve çocuk oyunlarını yönetmeyi seven bir insan olarak yazdım. 3-7 yaş grubu çocuğa fikri nasıl iletebiliriz konusunda yardımcı yönetmen ve oyuncu İzel Seylani’nin çok büyük katkısı var. Asu’nun pedagoji eğitimi var ve akademik çalışmaları da devam ediyor. İzel Seylani ise doktorasını eğitim üzerine yaptı.
İlk kez çocuklar sahnede oturuyor ve her temsile az sayıda çocuk alıyoruz. Onlarla göz göze gelmek, birebir iletişim kurmak istedik. İlk kez bu yaş grubunu hedef alarak bir metin yazdık. Ben bunu köyde geçen bir hikaye olarak yazdım ve daha sonra bunu oyunlaştırdım. Oyunu yazarken Cem’in, Asu’nun, benim sesimi duyarak yazdım.
12 yıl sonra ilk kez çocuk oyununda oynadım. Hem yönetip hem oynamak çok zordur ve burada da zorlandım. Asu ve Cem’in oyunculuk ve çocuklarla iletişimi çok güzel ve bu beni de rahatlatıyor. Çocuk oyunu büyük sorumluluktur çünkü hayatında ilk kez kapalı bir tiyatro ortamına gelen çocuklar vardır ve eğer onlar buradan korkarak ayrılırsa o çocuğu seyirci olarak kaybedersiniz.
SORU: Senin için çocuk oyununu yetişkinler için yapılan oyundan ayıran neler var?
HATİCE TEZCAN: Benim en çok sevdiğim konu çocukların hiçbir şeyi saklamamasıdır. İçinden ne geliyorsa dışarıya yansıtır. Büyükler her oyunu ayakta alkışlar çünkü kaçmak üzere ayağa kalkmıştır.
Bir de çocuk bir şeye inanıyorsa, kafasına yatıyorsa hep ona inanmaya devam ediyor. Ben sahneye erkek çocuğu olarak girerim ama sen de inanarak yaparsan o çocuğa da geçer.
“Ciklos’tan baktığımda gördüğüm manzara beni ürkütüyor”
SORU: Çok kurnaz ve hızlı tilki, yavaş ama kendini koruyabilen dikenleriyle kirpi ve gökyüzünde özgürce dolaşabilen kelebek seçiminin özel bir nedeni var mıdır?
HATİCE TEZCAN: Ben evin yanındaki deredeki tilkiler, kedi-köpeğin yemeği için bahçeye gelen kirpiler ve çiçeklerin üzerine konup sonra da havalanıp uçan kelebeklerle beraber yaşıyorum. Biz onların yaşam alanına gelip binalar yaptık, teller çektik sonra da onlar bahçeye gelince feryat etmeye başladık. Bu durumu biz yarattık. Oyunun içinde bir şiddet eğilimi yok ama ben gerçekten o çektiğimiz telleri gidip kaldırmak istiyorum.
Her gün Girne bölgesindeki evime giderken Ciklos’tan döndüğümde gördüğüm manzara beni ürkütüyor. Ne hayvanlara ne de insanlara yaşam alanı kalmadı.
Benim daha büyük yaş grubu için yazıp basmayı düşündüğüm bu hikayenin devamında tilki ile çocuğun karşılaşmasını daha geniş bir şekilde anlatıyorum. Orada bir yüzleşme oluyor. Sonuçta arkadaşlık çok güzel.
SORU: Orman ile aslında tüm dünya tasvir ediliyor. Ancak yeşilden betona dönen bir ormanı görüyoruz. Umut yok mu hiç?
HATİCE TEZCAN: Ormanın ortasındaki evi yıkıp doğayı tekrar tüm canlılara iade etmeyi gönülden istiyorum ancak bugün yaptığımız çarpık kentleşme uygulamaları ile artık dükkanın önündeki barakayı bile sökemiyoruz.
SORU: Hayır. Çok katlı bina yapmak için bir günde tek katlı binalar zeytin ağaçlarıyla birlikte temizleniyor.
HATİCE TEZCAN: Evet ancak daha da büyüğünü yapmak için yıkıyoruz. İnsanın ikiyüzlülüğü de ortadadır. Öylesi dönülmez bir yola girdik ki belki yeni nesli kurtarırız.
SORU: Uzun uzun konuştuk da bir cümleyle oyunu anlatmanızı istesem ne dersiniz?
HATİCE TEZCAN: Oyunun finalindeki “Ne zaman çocuklarla hayvanlar iletişim kursa dünya güzel bir yer olur” cümlesini söyleyebilirim.
Yorumlar kapalı.