Doların değer kaybı ve petrol fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle gelişmekte olan ülke para birimlerindeki olumlu havaya paralel dolar/TL de gerilerken, Türkiye’nin beş yıllık kredi iflas takası (CDS) priminde yüksek seyir sürüyor. İstanbul seçimlerinin 23 Haziran’da yenilenmesi, Türkiye ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD) arasındaki ilişkiler, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) rezervlerine yönelik endişeler ve Türkiye Yüksek Seçim Kurulu (YSK) tarafından verilen seçim tekrarı kararı, Türk lirası (TL) cinsi varlıkları etkilemeye devam etti.
Türkiye’nin beş yıl vadeli borcunu iflasa karşı sigortalamanın maliyetini gösteren CDS’leren son 10 Eylül’de görülen 517 baz puana kadar yükseldi. Analistler ise devam eden riskler ve CDS’lerdeki yükselişin TL’de genel çerçevede baskı unsuru olmaya devam ettiğini belirtiyor.
“Endekste değer kaybı başladı”
Uzmanlar, borsada iki gündür gözlenen yabancı alımı ile eşzamanlı bazda dolar/TL’nin de gerilediğini söyleyerek, “Borsaya giriş yapan yabancının dolar bozup TL enstrümanla yatırım yaptığını düşünürsek çok da yanıltıcı değil. Öte yandan,önceki gün öğleden sonra itibarıyla dolar endeksi değer kaybetmeye başladı. Dün de gelişmekte olan para birimleri dolar karşısında alıcılı, petroldeki yüzde 5’lik düşüş de TL’ye destek verdi” ifadelerini kullandı.
Dolar/TL’de sürpriz gelişme olmazsa 6-6.15 bandının korunacağını, 6 seviyesinin altında lokal döviz talebi gözlendiğini söyleyen ekonomistler, “CDS’te ise ters korelasyon var. Önümüzdeki aylarda cari fazla verilecek. Bu da ÖTV’yi azaltacak ve bütçedeki bozulmayı önlemek için iç ya da dış borçlanma ihtiyacını doğuracak. Bu ve net rezervlerdeki düşüşün yanı sıra ABD ile Türkiye ilişkileri CDS tarafında negatif fiyatlanıyor. CDS’de gerileme olmaması halinde borsa ve kurdaki son iki günlük olumlu tepki de terse dönebilir” dedi.
Piyasalarda dün neler yaşandı?
6,1510 seviyesine kadar önceki gün yükselen, 18:05’te ise 6,1030/6,1070 seviyesinde olan dolar/TL kuru, dün 08:52’de 6,1200/6,1250 seviyesindeydi. Dolar/TL, 16:28’de ise 6,0695/6,0740 seviyesinde bulunuyordu. Dün sabah 6,4822/6,4879 seviyesinde olan sepet bazında TL aynı saatte 6,4315/6,4361; 6,8465/6,8538 seviyesinde olan Euro/TL ise 6,7948/6,7968 seviyesinden işlem gördü. Dolar, ABD imalat PMI verisinin Çin ile ticaret geriliminin dünyanın en büyük ekonomisine zarar vererek doların güvenli liman özelliğini etkileyeceği endişelerini kuvvetlendirmesiyle iki yılın zirvesinden geriledi.
Matys: Kriz sona ermeden kur nefes alamaz
Rabobank Stratejist iPiotr Matys ise dün yayınladığı notta, dolarda geniş çaplı zayıflığın TL’yi önceki gün ve dün bir miktar soluklandırdığını söyleyerek, “Ancak geniş kapsamlı bir reform paketi oluşturulmadan ve S-400 savunma sistemi üzerinden tartışmalar azalmadan dolar/TL’de yön yukarı olacaktır” dedi.
Türkiye’nin ABD ile ilişkileri, devam eden seçim süreci, TCMB’nin rezervleri ve ekonomi yönetiminin attığı adımlar kaynaklı Türkiye içinde devam eden risklerin yanı sıra ABD-Çin ticaret savaşları konusu da piyasada baskı yaratıyor. Geçtiğimiz günlerde CNBC’de yayımlanan bir haberde, Washington’un Türkiye’ye S-400’ten vazgeçmesi ve ABD’den silah alması için iki hafta süre verdiğini, aksi halde Ankara’nın yaptırımlarla karşılaşacağı bildirilmişti. Ekonomi yönetimi ise aldığı önlemlerle kurdaki baskıyı durdurmaya çalışıyor.
BDDK kararı da etken
Türkiye Cumhuriyeti Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) gerçek kişilerin 100.000 dolar üzeri döviz alımlarında dünden itibaren bankalar tarafından bir iş günü valör uygulamasına geçileceğini duyurdu. Birçok bankacı, BDDK kararının sermaye kontrolüne yönelik endişe yarattığına, mevcut sorunlara kısa vadeli bir bakış getirdiğine, etkisinden ziyade yarattığı izlenimin olumsuzluğuna dikkat çekti. Bankacılar, kısa vadeli adımlar yerine piyasalarda kaybolan güveni tekrar sağlayacak ve risk primini düşürecek adımlar atılması gerektiğini vurguluyor.
Tahvil-bono piyasasında ise 10 yıllık gösterge tahvilin bileşik faizi önceki gün spot kapanışta yüzde 20,13;valörde son işlemde yüzde 19,67 seviyesindeydi. Aynı işlem gününde 25,92 seviyesinden kapanan iki yıllık gösterge tahvilin bileşik faizi ise dün valörde 16:31’de son işlemde yüzde 25,74 seviyesindeydi.
Küresel büyüme endişeleri satışları hızlandırıyor
ABD’de sanayi PMI ve hizmet PMI rakamları nisanda son yılların en düşük seviyesine geriledi. PMI rakamlarındaki sert düşüş, ticaret savaşlarının ABD’de de iyiden iyiye hissedildiğini gösterirken ABD Dolar Endeksi de zayıf veri sonrasında gün içi kazançlarını sildi. Ticaret savaşlarının küresel ekonomiye düşünülenden daha fazla zarar vereceği kaygısı ile önceki gün Asya, Avrupa ve ABD borsaları günü düşüşle kapattı. TL varlıklar ise günün 2’nciyarısında kayıplarının bir kısmını sildi ve borsa son yılların en düşük seviyesinden toparlanma gösterdi.
Türkiye Hazine ve Maliye Bakanı Albayrak, İVME Paketi sunumunda hammadde-ara malı imalatı, makine imalatı ve tarım başta olmak üzere üretim faaliyetlerini desteklemek için piyasaya 30 milyar lira destek sağlayacaklarını açıkladı. Bu destek ve diğer tedbirlerle beraber işsizlik oranında düşüş ve cari fazla verileceğini belirten Albayrak’ın açıklamaları piyasalarda olumlu karşılandı, ancak daha önce açıklanan paketler sonrası yoğurdu üfleyerek yiyen yatırımcılar duruma temkinli yaklaşıyor.
Direnç ve destek seviyeleri
Gelişmekte olan diğer ülke para birimleri, haftanın son işlem gününde dolar karşısında değer kazanımları kaydederken, TL için de daha sınırlı bir şekilde de olsa paralel bir seyir yaşandı. Dolar kurunda 6,10 seviyesinin altında kalıcı denge oluşmasıyla beraber 6,00 bandı şu an hedef konumunda. Buna göre destek 5,92-6,00; direnç ise 6,10-6,15-6,22 şeklinde kayıtlara geçiyor.
Yorumlar kapalı.