1. Haberler
  2. Dünya
  3. Toprak askerlerin görkemi

Toprak askerlerin görkemi

İnsanı en çok etkileyen figürlerin doğal boyutlarında olması ve insan figürlerinin hiçbirinin birbirine benzememesi… Sanki heykeltıraşlar 8,000 gerçek insanı karşılarına alıp heykelini yapmışlar…

featured


Nibel TEKTAN

Çin Seddi’ni gördükten sonra hayat eskisi gibi olmayacak artık  diye düşünmeye başlamıştım bile! Ne muhteşem, ne muazzam bir yapıydı o! Ama daha görecek en az Çin Seddi kadar ilginç bir yer daha vardı. Yok, yok Tibet değil daha… Çin hükümeti ne bileyim ne bayramı kutladığından dolayı, Tibet iznini bir hafta sonra alabileceğimizi öğrenince, bari Tibet’e biraz daha yaklaşalım dedik ve yarı yolda bulunan Şian şehrine gitmeye karar verdik. Orada hem Tibet iznini çıkaracak, hem de koruma altındaki pandaları ve Toprak Askerleri (Terracota Warriors) görecektik.

Ölümden sonra hayata, tarih öncesi Mısırlılarda olduğu gibi, o zamanlar Çin’de de inanılıyormuş ki, M.Ö. 220-210 tarihleri arasında hüküm sürmüş ilk Qin imparatoru (öncekiler sadece kralmış), Qin Shi Huang henüz hayattayken mezarını yaptırmaya başlamış ve yaklaşık 30 sene sürmüş…

Şu anki Çin Halk Cumhuriyeti’nin temellerini atan, Çin Seddi’nin yapımını başlatan, eski gelenekleri unutturmak için Konfüçyüs’ün bütün kitaplarını yaktıran, kendine karşı tek bir söz bile söyleyenin kafasını uçuran zalim imparatorun ölümden çok korktuğu biliniyormuş. Bu yüzden ordusuyla ve saray kompleksiyle gömülmek istemiş. Bu mezarlığın tam olarak hiç tamamlanamadığı ve var olan en büyük mezarlık olduğu düşünülüyor. Genişliği 15 kilometre kadar olan nekropolde, pişmiş topraktan  ve bronzdan, yaklaşık 8,000 asker, 520 atıyla birlikte 130 at arabası, 150 süvari ve bunlara ek olarak devlet adamı, müzisyen ve cambaz figürleri bulunuyor. Hatta mezarlık küçük bir imparatorluk gibi. İçinde saray, ahırlar ve ofisler bile var.

İnsanı en çok etkileyen figürlerin doğal boyutlarında olması ve insan figürlerinin hiçbirinin birbirine benzememesi. Sanki heykeltıraşlar 8,000 gerçek insanı karşılarına alıp heykelini yapmışlar. Hatta kulakları bile farklıymış, tıpkı insanlarınki gibi. Figürler keşfedilip üzerindeki toprak temizlendikten sonra boyaları dökülmüş, yoksa hepsi doğal renklerine boyanmış olarak bulunmuşlar. Hala piramit şeklindeki tepenin altındaki mozeleye ulaşılamamış. Araştırmalar sürüyor.

Verilen emeği düşününce, kafayı bu kadar ölümden sonrasına takmış olması, sevgili imparatorumuzun psikolojik sorunları olduğunu gösteriyor bence. Keşke bir psikologa görünseymiş diye düşündüğümü hatırlıyorum. Ama neyse, bize gezecek yer çıktı işte!

12 saatlik tren yolculuğu

Bizim Pekin’den Şian’a gitmemiz için 12 saatlik bir tren yolculuğu yapmamız gerekiyordu ve yastıklı koltuklar tükenmişti. Mecbur sert koltuklu kompartımanda iki kişilik yerimizi ayırttık. Yolculuğumuzun nasıl geçtiğini anlattığımda Toprak Askerler ve pandalar buna değmiştir umarım diye düşüneceksiniz çünkü o yolculuğu size anlatmayacak olsam çok da hatırlamak istemezdim açıkçası.

Akşam trenine binip, sabah erken saatte Şian’a varacaktık. Yol boyunca ihtiyacımız olan suyumuzu, yiyeceğimizi, kitabımızı, her şeyimizi hazırladık. Trene bindiğimizde tüm koltuklar dolu değildi ve bu şaşırtıcıydı. Çin’de her yer o kadar kalabalık ki, insanlar gözünüze karınca sürüsü gibi görünmeye başlıyor bir süre sonra. Bu yüzden, tren çok dolu olmayınca şanslıyız, yolculuğumuz rahat geçecek diye düşündük ama bu çok iyimser bir düşünceymiş meğer.

12 saat nasıl geçecek? Tren kalkar kalkmaz Christine de ben de kitaplarımıza okumaya başladık. Bir ara uyuya kalmışız ki, işte o sırada olan olmuş! Tren yol boyunca birçok durakta durmuş ve görünen o ki, inenden çok binen olmuştu trenimize. Bütün koridor bir karton ya da gazete parçasının üzerinde uyuyan insanla dolmuştu. İğne atsan yere düşmez derler ya aynen öyle!  Yerimizden kıpırdamamız imkânsızdı ve benim tuvalete gitmem gerekiyordu. Zar zor ancak parmak ucunda basacak yer bula bula, insanların üzerinden atlaya atlaya tuvalete ulaşabildim fakat daha kapıyı aralamamla ışık hızıyla oradan uzaklaşmam bir oldu. Hatta kaçarken birilerini ezme tehlikesi de geçirdim. Size gördüğüm manzarayı ve burnuma gelen kokuyu ayrıntılarıyla anlatmak istemiyorum… Hayal gücünüzün sınırlarını zorlamanızı istiyorum sadece. Tam 10 sene oldu ama ne o manzarayı, ne de o kokuyu unutamıyorum desem herhalde yeterlidir! Yerime döndüm oturdum ve artık su içmemeye karar verdim. Başka çarem yoktu!

 Bizi kalacağımız hostelden biri karşılayacaktı. Hostel istasyondan çok uzakta değildi diye görevli bizi belediye otobüsüne bindirdi ve 5 dakika sonra kocaman bir meydanda indik. O an büyülenmiş gibi bakakaldım. Meydanda 25-30 orta yaş üzeri Çinli thai chi yapıyordu! Tai chi 5,000 yıllık hareketleri doğadan esinlenilmiş bir savaş sanatı. Dışarıdan çok basit gibi görünse de aslında sağlık açısından çok yararları olan komplike bir sağlık sistemi. Meydandakiler o kadar huzur dolu ve senkronize hareket ediyorlardı ki, tuvalet ihtiyacımı bile unutmuştum. Bir süre hayranlıkla onları izledim ama Christine beni çekiştirmeye başlayınca yürümeye devam ettik ve hostelimize vardık. Ben pasaportumu bırakır bırakmaz ilk işim tuvaletin yerini öğrenmek oldu tabi ki. Odamıza da yerleşip bir duş aldıktan sonra bir macera daha mutlu sonla sonuçlanmıştı.  Hemen Tibet izini için gerekli adımları attık. Kaybedecek vakit yoktu.

“Sanki o koca ordu canlanıp üzerimize yürüyecekti”

Ertesi gün, imparatorumuza bir Fatiha okumak için mezarına gittik… O muazzam orduya, askerlerin yüzlerindeki ifadenin gerçekliğine, atların, at arabalarının ayrıntılara hayran kalarak, çılgın imparatorun mezarını gezmeye başladık. Hayretler içinde kaldığımız çok anlar oldu. Sanki o koca ordu canlanıp üzerimize yürüyecekti, atlar ise dört nala koşmaya başlayacaktı. O kadar gerçekçiydi ki her şey. Burdan Qin Shi Huang’a sesleniyorum, “sevgili imparatorcuğum, umarım bu kadar zahmete değmiştir de gittiğin yerde hala ordunlar birliktesindir. Ama artık yeter savaştığınız, biraz da barışın, yiyin, için!” Yeterince savaş gördü bu dünya ve bakın işte imparatorlar bile ölüyor günün sonunda!

Hostele döndüğümüzde bizi Tibet gezimizin ayrıntılarını konuşmak için bekleyen bir adam vardı. İzinle birlikte bize bir de tur satmaya çalışıyordu ısrarla. Biz de ısrarla kabul etmiyorduk. Çok inatçıydı ama biz ondan daha inatçıydık. Yalnız gezemezsiniz, bir grupla olmanız lazım diye iddia ediyordu ama biz bunun yalan olduğunu ve bizden daha fazla para kopartmak için söylediğini farkındaydık. Kapı gibi Lonely Planet rehber kitabımız vardı yanımızda ve orda her şey yazıyordu. Bu tarz 3. Dünya ülkelerinde, turizm alanında her zaman böyle sahtekârlıklar yapılıyordu. Sonunda bize sadece izin çıkarmayı, uçak bileti ve hostel ayarlamayı kabul etti. Christine ile bir tren yolculuğuna daha katlanamazdık. Üstelik bu defa yolculuk yaklaşık 32 saat sürecekti… Düşünmesi bile korkunçtu! Uçak en doğru karardı.

Pandalar ve bizim şoför

Şian’daki son iki günümüz de eğlenceli geçti. Pandalar, soyunu tükenme noktasına getirmeyi başardığımız  birçok hayvandan biri. O kadar tatlılar ki, herhalde pandaları şirin bulmayan pek az insan bulunur. Hostelden ayarladığımız arabada bizden başka iki kişi daha vardı. Şoförümüz pandalardan sonra günün yıldızıydı. Arabanın kornasıyla arasında özel bir ilişki vardı. Korna çalmadan geçirdiği süre o kadar azdı ki, hangi durumlarda korna çalma gereği duyduğunu kestirmek çok zordu. Korna çalmak derken yanlış anlamayın. Alışkın olduğumuz gibi sebebine göre bir saniyeden en fazla üç dört saniyeye kadar çıkan kornadan bahsetmiyorum. Mesela bir dört yola yaklaşırken, ama daha yaklaşık 200 – 300 metre falan varken, kavşağa yaklaşan başka bir araba görünce kornaya basıp, elini kornadan kavşağı geçtikten sonra kaldırmasından bahsediyorum. Yaklaşan araba daha biz kavşağa varmadan geçip gitmişti ama bizim şoför suratında anlamsız bir gülümseme ile kornaya basmaya devam ediyordu. Arabanın içindeki herkes karmaşık duygular içerisinde bir birine bakmaktan başka bişey yapamıyordu. Yolculuğun sonuna doğru şoförle birlikte biz de sırıtmaya hatta kahkahalar atmaya başlamıştık.

Altın Maymunlar

Panda çiftliğinde, Panda dışında Altın Maymunlar da vardı. Bu çılgın maymunlar da yaşam alanları daraldığı için koruma altına alınmıştı. Ben hayvanat bahçelerinden hiç hoşlanmayan bir insan olarak, orasının bir koruma tesisi olduğunu kendime hatırlatmaya çalışarak ama insanlığın güzelim dünyamızı ne hallere soktuğunun utancıyla geçirdim günümü. En azından hayvancıklar kendi habitatlarında yaşıyorlar ve saçma sapan bir manto olmak için avlanma tehlikesi altında değiller diye kendimi avutmaya çalışıyordum. Ama zavallı pandacığı parmaklıklar arkasında elinde bir dal yaprakları kemirirken görmek yerine, ormanda özgürce yaşarken görmeyi tercih ederdim. Keşke biz insanları bir yerlere kapatsalar da hayvanlar da rahat rahat yaşayabilse. En azından onlar çevreye insanların verdiği hiç bir zararı vermeyecektir. Şirin pandalar, çılgın maymunlar derken zamanımız dolmuştu ve biz korna sesi ve sırıtan şoförümüzle geri dönüş yolundaydık.

Müslüman Çinlileri görmeden gelmeyin

Son olarak, Şian’a yolunuz düşerse, Müslüman Çinlileri de görmeden gelmeyin derim. Bana çok ilginç gelmişti. Çin Halk Cumhuriyeti nüfusunun  0’u kültürel dinler ve Taoizm’e inanırken, ‘i Budist, %4’ü Hıristiyan, %2’si Müslüman’mış. %4’lük grubu da yerel dinlere inanıyormuş. Geriye kalan nüfuzun B’si kendini agnostik veya ateist olarak tanımlıyormuş.  Hem Müslüman Çinli fikri garip geliyor insana, hem de o bölgenin camisi başka ülkelerdeki Çin restaurantlarına benziyordu. Düşünsenize, kıp kırmızı saçaklı binalar cami! Kafalarında takkeleriyle gözleri çekik bir grup küçük insan.

Genelde turistlerin uğradığı camilerde olduğu gibi burada da kapıda bilet kesen, ve başımızı örtmemiz için şal veren bir adam vardı. Kafasında takkesiyle bana şal uzatan Çinlinin yanında ‘Bismillahirrahmanirrahim’ diyerek şalı başıma sardığım an adamın suratındaki şoku görseniz çok gülerdiniz. Ne bilsin zavallım nerden geldiğimi ve üstelik dinsiz olduğumu. Biz bu işleri biliriz edasında içeri girdim. O da arkamdan yüzünde bir tebessümle kalakaldı.

Sıra Tibet’te

Her şey iyi güzel de, ben artık o izin çıksın da Tibet’e gidelim diye can atıyordum. Tibet ‘Dünyanın Çatısı’, ya da ‘Shangri La’… Dünyanın en mistik yerlerinden biri. Gizemli manastırların, ülkelerinin özgürlüğü için kendini yakan rahiplerin, dünyanın en bilge insanı Dalay Lama’nın ülkesi!!! Veeeee dünyanın en yüksek dağı Everest başka nerde olabilirdi? Tabi ki ‘Dünyanın Çatısı’ Tibet’te…

Üstün insan kendini bulmaya çalışıɾ. Küçük insanlar ise başkalarını arar. / Konfüçyus

Toprak askerlerin görkemi
+ -

Yorumlar kapalı.

AI ile Haber Hakkında Sohbet

AI ile Haber Hakkında Sohbet

Yapay zeka yanlış bilgi üretebilir