‘İnternete girin, ülkelerin ve toplamda dünyanın nüfusunu anlık değişikliklerle öğrenebiliyorsunuz. Dünyada nüfus, devlet sırrı olmadığı gibi bizde de devlet sırrı değildir.’
Bu sözler İçişleri Bakanı Ayşe Baybars’a ait.
Dün uzunca bir sohbet yaptık.
Sohbetimizin merkezinde nüfusumuz konusu vardı.
Nüfusumuzla ilgili tartışmalar değil, farklı yaklaşımlar bilgilenme ihtiyacımı artırdı.
***
Ayşegül Baybars, öfkelenmeden, gerilmeden anlatırken bazı uygulamaların neredeyse Aziz Nesinlik olduğunu da gizlemiyor:
‘Dijital teknoloji, bireylerin hayatında olduğu kadar, devlette maalesef yok. Ölümlerin kaydını araştırıyoruz. Belediyelerden, sayısal verileri istedik. Neredeyse belediyelerin tümünde, defin işlemleriyle ilgili kayıtlar ayrı ayrı dosyalarda tutulurken, kolay ulaşılabilir bir defter tutulmamış. Defter tutulmadığı için bilgisayarda kayıtlı değil mi? Sorusunu da soramıyoruz.’
Söz ölümlerin kayda geçirilmesine gelince devamı geliyor:
‘KKTC Kimlik kartı sahipleri, diye verimiz var. Kimlerin KKTC kimlik kartı olabilir? KKTC’nin ilan edildiği 15 Kasım 1983 ve sonrasında hayatta olan KKTC vatandaşlarının… Göreve geldikten sonra öğrendim, yeni nesilleri, vatandaşlık elde etmek isteyenlerin işlemlerinin yapılabilmesi için örneğin 1920’de ölmüş, hayatta olmayan atalarına KKTC kimlik kartı verilmiş. Bizler en genel anlamda eksikleri düzelterek nüfus hesaplamalarını yaptık” ***
Sohbet sırasında, yıllar önce yapılan yasal düzenlemeyle, 60 yaşın üzerinde olanlar izinsiz ve koşulsuz, istediği kadar Kuzey Kıbrıs’ta yaşama hakkı verilmiş. Böyle olunca bu başlık altında adada yaşayan ve vatandaş olmayanların sayısıyla ilgili bilgi boşluğu var.
***
Üniversitelerdeki yabancı öğrencilerin, ikamet izni bağlamında kayıt altına alınmasında gelinen noktayı da sordum.
İçişleri Bakanı Ayşegül Baybars, ‘Yerinde, doğru ve gerekli bir karar aldığımızı uygulamada da görmeye başladık. 16 bin öğrencinin işlemini yaptırmadığını belirledik. Yasal süre içinde işlemini yapmayanları sınır dışı işlemleri yapılacak’ dedi.
***
Nüfus sayımı yapılıyor… Sonuca inanmayanlar sıcağı sıcağına tepki koyuyor… Bu konuda neler diyebileceğini sorup, yanıtı dinlemeye başladım:
‘Kimse farklı yorumlamasın… KKTC’de nüfusla ilgili en doğru, en sağlıklı bilginin adresi İçişleri Bakanlığı’dır. Siyasi yapı içinde İçişleri Bakanı olarak en doğru bilgiye sahip olmam, doğal olandır.
KKTC’de en kolay elde edilecek bilgi nüfusumuzla ilgili bilgidir. Hedefimiz, teknolojik destekle KKTC’nin nüfusunu tüm ayrıntılarıyla online olarak elde edilecek bilgi haline getirmektir.
Hayatın her alanında planlama yapılabilmesi için nüfusumuzun, insan haklarına saygı sınırları içinde tüm ayrıntısıyla bilinmesi gerekir. Gizlenmesi için nüfus sayımı yapılmaz.
Ancak şunu da ekleyim. Dünyanın her yerinde, ABD de dahil, kayıt altındaki nüfus yapısının dışında ülkede yaşayanlar vardır. Bunu sıfırlayan ülke henüz yok.
Bu durumda olanlar bizim ülkemizde de var. Kayıt altında olmadıkları için sayıları bilinmiyor. Kuzey Kıbrıs’a yasa dışı yollardan gelip, kayıtsız olarak burada yaşayanları sayısının, toplam nüfusla kıyaslandığı zaman ciddi bir oranda olmadığına inanıyorum.’
***
Fark ettim Ayşegül Baybars, nüfusla ilgili tartışmalarda yanlış anlaşılmak istemiyor, ‘Cumhurbaşkanımıza sonsuz saygım var’ deyip ekledi: ‘Nüfus konusunda bilip de sakladığım bilgi olamaz. Bu vesileyle bakış açımı da belirteyim izninizle. Statüsü olsun ya da olmasın, vatandaşın bilgisiyle benim bildiklerim arasında, bilgi makası çok açık olmamalı.
Bakan olduktan sonra bürokrasiyi daha yakından tanıdım. Devlet çatısı altında sağlıklı, akışkan bilgi paylaşım kültürü yok. Bilginin ortak havuzda buluşması için sabırla, ısrarcı bir çaba harcamanız gerekir. Az önce de söyledim. Ülkeye kaçak giren sayısı sınırlı olanların dışında, yaşayan insan sayısını, vatandaş olsun ya da olmasın biliniyor. Farklı yerlerdeki bu bilgileri güncel birleştirmeyi başarsak, genel sayım yapılmadan da nüfusumuzu çok minik sapmalarla, birkaç dokunuşla bilebiliriz.’
Hasan Hastürer
Diğer Yazıları
Köşe Yazarı







Yorumlar kapalı.