Doğumunun, 1890’lı yıllara uzandığı yazılan “Matruşka”; Rus halk kültürüne ait ve el yapımı ahşaptan üretilmiş, bir çocuk oyuncağıdır.
En az 130 yıllık geçmişi olan “Matruşka”; bir anne figürünün içerisine iç içe yerleştirilmiş beş veya yedi bebekten oluşur ki, birini açtığınız zaman az öncekine benzeyen, fakat açıldıkça da giderek küçülen diğer bir bebek çıkar, içerisinden…
Yekpare bir tekrardır bu…
Ve bana göre aynen, “Kıbrıs Sorunu” denilene, “çözüm arayışına” benzer…
Bir sonrakinin, öncesinden; sonrakinin ise kendinden sonra gelecek olandan, yoktur bir farkı…
* * *
Abi dediğim, saygı duyduğum Prof. Dr. Ata Atun ile 2000 – 2012 yılları arasında (12 yıl), Samtay Vakfı’nda birlikte çalıştık…
Son on yıldır, bedensel olarak aramızda bulunmayan Suna Atun vakfın kurucu başkanı, Ata Bey kurucu mütevelli üyesi ben de Program ve Yayın Koordinatörü olarak çok hızlı bir tempo ve kısa süreç içerisinde 34 kitap yayınladık…
Şiir ve denemelerimden oluşan “Bir Yanım Yazı Bir Yanım Şiir” kitabı dışında kalan kitaplarımızın tümü, Kıbrıs Türk Sosyal Yaşam Tarihi üzerine araştırılan, derlenen ve yayınlanan kitaplardı…
Bu kitaplar arasında, Prof. Dr. Ata Atun imzasını taşıyan iki ciltlik “Kıbrıs Anlaşmaları, Plânları ve Önemli BM, AB Kararları (1571 – 2008)” başlıklı kitap, ayrı bir öneme sahiptir…
Çünkü bu kitap; Osmanlının Kıbrıs’ı fethettiği 1 Ağustos 1571 tarihinden hareketle, Mağusa’yı fetheden Lala Mustafa Paşa ile kale komutanı Marc Antonio Bragadin arasında yapılan “Teslim Anlaşması”ndan başlamaktadır…
1571’den günümüze, 452 yıl geçti…
Ve benim, 1571 tarihli bu “Teslim Anlaşması”ndan başlamak üzere, “Kıbrıs usulü Matruşka” diye değerlendirdiğim sayısız Anlaşmalar – Plânlar – Kararlar – Toplantılar – Konferanslar- Anayasal Öneriler ve Müzakereler tehellenir peş peşe, Kıbrıslı kimliğimizin hayat kumaşlarına…
Adalı tarihimize baktığımız zaman, 5 Kasım 1914 tarihli “İngiltere’nin adayı tek taraflı ilhakı” da matruşkamızdan bir parçadır, 24 Temmuz 1923 tarihli “Lozan Antlaşması” da…
Ve sonra; 1960 tarihli “Kıbrıs Cumhuriyeti”ne gelinceye değin devam ediyor matruşkamız, kendi içinden açılıp, çoğalmaya:
“1947 – Lord Winster Plânı”, “1948 – Sir Edward Anayasası”, “1955 – Harold Mac Millan Önerileri ile John Harding Anayasası”, “1956 – Lord Radcliffe Plânı”, “1957 – Averoff Önerisi, Paul Henry Spaak Önerisi ve Selwyn Lloyd’un “Kısıtlı Bağımsızlık Plânı” ve “1958 – Mac Millan Plânı…”
Ne diyor eski bir Kıbrıs manimiz?
“Ağaçlar kalem olsa,
Yapraklar kâğıt olsa,
Yazılmaz benim (Adalıların) derdim;
Deniz mürekkep olsa…”
Aslında, “Lokman Suresi 27. Ayet”ten ilhamla yazılmış, anonim bir manidir bu…
Aslı şöyledir:
– “Ve lev enne mâ fîl ardı min şeceratin aklâmun vel bahru yemudduhu min ba’dihi seb’atu ebhurin mâ nefidet kelimâtu(A)llâh (i)(k) inna(A)llâhe ‘azîzun hakîm(un)”
Türkçe meali:
– “Yeryüzünde ne kadar ağaç varsa hepsi kalem, deniz de mürekkep olsa ve bundan sonra da yedi deniz daha mürekkep olup o denize katılsa gene Allah’ın sözleri yazılıp tükenmez; şüphe yok ki Allah, üstündür, hüküm ve hikmet sahibidir.”
Lokman Suresi’nden ilhamla yazılan bu manimiz de ayrı bir parçamızdır aslında, “Kıbrıs usulü matruşkalığımız”dan…
1960’a gelince… “Kıbrıs Cumhuriyeti” kuruldu da, manide de dendiği gibi, yazılıp – sonlandırıldı mı “Adalı” derdimiz?
Hayır! Ne plânlar çıkıp gitti hayatımızdan ne raporlar ne anlaşmalar ne konferanslar ne öneriler ne de müzakereler…
Matruşkamızdan en son, Annan Plânı ile Crans Montana çıktı…
Ve lâkin bir sonuç getirmedi, onlar da…
Kıssadan hissesine gelince:
Ne kadar “Kıbrıs usulü matruşka”ysak bu adada, o kadar da, kafes içerisinde kuşuz, biraz da…
Ve fakat… Kendi içinden çıkan tekrarlarıyla bir ömrü törpüleyen matruşka da yoruldu artık…
Cumhurbaşkanı Sn. Tatar’ın “Eşit, Egemen İki Devlet” teziyle birlikte…
Kıbrıslı Türkler adına ya kırılacak artık bu matruşka ya fırlayıp kafesinden, kendi özgürlüğüne doğru uçacaktır bu yorgun, bu yaralı kuş…







Yorumlar kapalı.